Tronoša — Tragovi Vukovog detinjstva
Dobrodošli, Gost. Molim vas prijavite se ili se registrujte.
RIZNICA SRPSKA « SRBIJA — VODIČ PO PUTNIM PRAVCIMA « Šabac • Loznica • Valjevo « Tronoša — Tragovi Vukovog detinjstva
Stranice: [1]   Idi dole
  Štampaj  
Autor Tema: Tronoša — Tragovi Vukovog detinjstva  (Pročitano 5268 puta)
0 članova i 1 gost pregledaju ovu temu.
Angelina
Administrator
Sr. Member
*****
Van mreže Van mreže

Poruke: 416



Pogledaj profil
« poslato: Januar 01, 2011, 03:22:52 pm »

**

T R O N O Š A
Tragovi Vukovog detinjstva




...Manastir Tronoša podignut u 14. veku kao zadužbina kraljice Katarine, žene srpskog kralja Dragutina. Poznat je, pre svega, kao mesto Vukovog ranog školovanja čiji tragovi — školski dokumenti, pisaći pribor, bukvar — danas o tome upečatljivo svedoče. Ovde se, još, čuva i kopija poznatog Tronoškog letopisa čiji je original, po svoj prilici, Vuk odneo u Beč, gde se i danas čuva.

143 km zapadno od Beograda


"100 dobrih razloga da posetite Srbiju" | Turistička organizacija Srbije
Tekstovi: Petar Milatović i arhiva "Princip Bonart Pres"
Sačuvana
Angelina
Administrator
Sr. Member
*****
Van mreže Van mreže

Poruke: 416



Pogledaj profil
« Odgovor #1 poslato: Januar 18, 2011, 10:50:31 pm »

**

TRONOŠA





... U čuvenom Tronoškom letopisu, koji je ovde pisan 1791 godine, kao ktitorka ovoga manastira pominje se žena kralja Dragutina. Po jednom zapisu vidi se da je manastir već 1559 godine bio u ruševinama, pa je tada na istom mestu podignuta nova zgrada. Godine 1834 Tronoša je ponovo temeljno obnovljena.

Crkva je jednobrodna sa bočnim pevnicama koje liče na poprečni brod, sa jednom prostranom apsidom i unutrašnjom pripratom. Nad centralnim delom zgrade uzdiže se kupola na kubičnom postolju. U novije vreme podignut je na zapadnoj strani trem sa visokim baroknim zvonikom.

Živopis u ovoj crkvi rađen je u XIX veku.

Tronoša je značajna i po tome što se u njoj, čuvajući manastirska stada, naučio pismenosti reformator našeg književnog jezika Vuk Karadžić. Uspomena na te dane navela je Vuka, u docnijem radu, na mnoge korisne ideje koje je on i realizovao u svojim delima.


Milorad Panić Surep

Tekst: Spomenici kulture | Urednik: MILORAD PANIĆ SUREP | Prosveta, Beograd 1951
Fotografija: Branko Bursać, 2008.
Sačuvana
Angelina
Administrator
Sr. Member
*****
Van mreže Van mreže

Poruke: 416



Pogledaj profil
« Odgovor #2 poslato: Januar 19, 2011, 12:26:05 am »

**

TRONOŠA


Manastir 17 km jugoistočno od Loznice. Po legendi, crkvu Bogorodičinog vavedenja manastira Tronoše podigla je Mađarica Katalina, žena kralja Dragutina (kraj XIII veka). Predanje nisu potvrdila arheološka iskopavanja vršena ispod današnje crkve. U svakom slučaju, legenda potvrđuje da je narod u Podrinju dugo poštovao svoga kralja, Dragutina, smatrajuću ga, kao i autor čuvenog Tronoškog letopisa, najvećim Nemanjićem.
 
Današnja crkva podignuta je 1559. zajedničkim naporom monaha obližnjeg manastira Papraća i stanovništva toga kraja, nekadašnje Ptičarske nahije. Sagrađena je kao jednobrodni hram sa poprečnim brodom (transeptom) i kupolom. Sastoji se od četiri veće prostorne celine: priprate na zapadu, zapadnog traveja, potkupolnog prostora sa transeptom i oltarskog prostora sa petostranom apsidom na istoku. Na mestu preseka naosa i transepta uzdiže se kupola. Ovaj plan crkve poznat je kao raški plan i razvijen je još od kraja XII veka, od vremena Stefana Nemanje i njegovih prvih naslednika. U doba Turaka nešto je izmenjen: skraćenje dužine hrama uslovilo je preraspodelu arhitektonskih masa, transept je podignut do krovnog venca, što stvara utisak proporcionalno višeg zdanja. Jednostavne fasade i skromno ukrašeni otvori druga su važna karakteristika kako tronoške crkve tako i drugih zdanja u blizini, kao što su: Tavna, Vozuća, Blagoveštenje pod Kablarom ili Dobrilovina. Trem sa baroknim zvonikom na zapadnoj strani podignut je u novije vreme.
 
Samo mali fragmenti svetiteljskih figura u priprati predstavljaju fresko-slikarstvo XVI veka, sve ostalo uništeno je tokom austro-turskih ratova u XVII i XVIII veku. Novi živopis, nastao 1834, delo je majstora Mihaila Konstantinovića iz Bitolja i Nikole Jankovića iz Ohrida. Raspored skoro u celini sačuvanog živopisa je uobičajen. Srpski svetitelji Sava i Simeon naslikani su u prvoj zoni zapadnog zida naosa, sveti knez Lazar na južnom stupcu, a sv. Naum, poštovan naročito u postojbini dvojice slikara, čak na istočnom delu pevnice. Izdvajaju se svetitelji retko slikani u Srbiji: sv. papa Kliment. sv. Grigorije Palama i sv. Jovan Kukuzel.
 
Ikonostas pripada i po duboreznoj dekoraciji i po naslikanim ikonama lošijem od dvojice slikara živopisa, Nikoli Jankovcću. Načinjen je iste godine kada i živopis crkve, a trideset dve godine kasnije pridodate su velike prestone ikone, rad Andrije Đakovića.

U manastirskoj riznici sačuvane su bogoslužbene knjige štampane u Rusiji u XVIII veku sa rukopisnim zapisima važnim za lokalnu istoriju, kao i ruske ikone, među kojima se izdvaja ikona sa kalendarom praznika za januar.

Tronoša je značajna i po tome što je u njoj naučio da čita i piše reformator srpskog jezika Vuk Karadžić. Njegovom školovanju u ovom manastiru posvećen je memorijalni muzej u manastirskom konaku.



Kulturna riznica SRBIJE
sastavio i uredio
Jovan Janićijević
IDEA | Beograd, 2005.
Sačuvana
Angelina
Administrator
Sr. Member
*****
Van mreže Van mreže

Poruke: 416



Pogledaj profil
« Odgovor #3 poslato: Januar 19, 2011, 01:05:40 am »

*

ŽIVOPIS TRONOŠE





"Manastir je po završetku živopisa i ikonostasa osvećen 1834. godine. Tog dana je uveden običaj da se svake godine na
Veliki četvrtak prilažu dve sveće duge 2m i prečnika 20cm, njih prilažu meštani okolnih sela i nazivaju se ratarske sveće."


Fotografije: Tihomir Nestorović
Sačuvana
Angelina
Administrator
Sr. Member
*****
Van mreže Van mreže

Poruke: 416



Pogledaj profil
« Odgovor #4 poslato: Januar 19, 2011, 01:28:15 am »

*

ČESMA DEVET JUGOVIĆA





Ispred manastira Tronoša nalazi se česma koju su po legendi sagradili Jug-Bogdan i devet braće Jugovića pred odlazak na Kosovski boj. Ovu česmu je, 1894. godine, obnovio arhimandrit Metodije i trgovac iz Lešnice Mladen Isaković. Poslednje obnavljanje kapele, uz koju je česma, izvršili su episkop šabačko-valjevski Jovan i iguman manastira Tronoše Antonije Đurđević. Kapela je posvećena svetom Pantelejmonu. Sa spoljne strane kapele, iznad cevi za vodu, izrađena je slika–mozaik devet Jugovića sa Jug-Bogdanom u sredini, svi na konjima pred polazak u boj na Kosovo.

Tekst: Srbija Travel
Fotografija: Forum Vidovdan
Sačuvana
Stranice: [1]   Idi gore
  Štampaj  
 
Prebaci se na: