Miloš S. Milojević (1840—1897)
Dobrodošli, Gost. Molim vas prijavite se ili se registrujte.
Stranice: [1]   Idi dole
  Štampaj  
Autor Tema: Miloš S. Milojević (1840—1897)  (Pročitano 22717 puta)
0 članova i 1 gost pregledaju ovu temu.
Angelina
Administrator
Hero Member
*****
Van mreže Van mreže

Poruke: 760



Pogledaj profil
« poslato: April 29, 2011, 04:30:14 pm »

**





MILOŠ MILOJEVIĆ
(Crna Bara, 16.10.1840 — Beograd, 24.06.1897)

Miloš Milojević, istaknuti nacionalni radnik, pisac i prevodilac, rođen je u Crnoj Bari kod Bogatića, 16 oktobra 1840. godine. Osnovnu školu je učio i završio u rodnom selu, a Gimnaziju u Šapcu i Beogradu. Upisao se potom, 1859, na pravni odsek ondađnjeg beogradskog Liceja, koji je završio 1862. godine. Naredne tri godine, kao državni pitomac, proveo je u Rusiji, u Moskvi, gde se usavršava na Istorijsko-filozofskom fakultetu, studirajući slovenske jezike s političkom istorijom i književnošću.

Za vreme boravka u Rusiji, Milojević je bio svedok i očevidac snažne bugarofilske propagande kampanje, koja je imala za cilj stvaranje velike sanstefanske bugarske kneževine. Ruski slavenofili, oduševljeni "mnogoljudnim" bugarskim narodom, razvili su najživlju aktivnost, ističući da Bugari "zauzimaju zemlje od Crnoga do Jadranskoga mora". Milojević se tada upoznao sa planovima ruskih slavenofila i metodama koje su Bugari koristili da bi Ruse pridobili za svoju stvar. Istovremeno, on je spoznao ispraznost, neodređenog i nedorečenog naše spoljne politike, što je za posledicu imalo rusko nepoznavanje srpskih prilika.

Po povratku u zemlju 1865. godine, Milojevic je razvio siroku aktivnost u cilju rehabilitacije tradicije velike Srbije Cara Dusana i suzbijanja jednostranih slavenofilskih teznji u korist Bugara. Veoma brzo je za svoje ideje pridobio mnoge uticajne ljude onoga vremena: Mitropolita Mihaila, Stojana Boskovica, Acima Cumica, Jovana Belimarkovica, Pantu Sreckovica i druge. Godine 1866, zajedno sa Stojanom Boskovicem, izlozio je Knezu Mihailu svoja saznanja do kojih je dosao u Rusiju i svoje poglede na buducu spoljnu politiku Srbije. Na Knezev zahtev, sastavio je i predao mu memoar o srpskom pitanju.

Naporedo sa aktivnostima medju prestonickom inteligencijom, pokrenuo je Milojevic i brojne akcije medju ljudima iz Stare Srbije i Makedonije, koji su kao pecalbari ziveli u Beogradu.

U Svetovidu je, 1866. godine, objavio clanak Propagande u Turskoj, u kome je izneo svoja saznanja i ideje, ali i kritiku nase nacionalno-propagatorske politike, koja je bila veoma ostra i zucna. Nas politicki establisent, u svojoj ravnodusnosti nenaviknut na ovakve pojave, umalo ga ne oglasi "politickim prestupnikom ili covekom rastrojena duha".

Posle smrti Kneza Mihaila, pokazalo se da su teze koje je Milojevic zastupao bile ispravne. Turska Porta je, u oktobru 1868. godine, dala nacrt o osnivanju samostalne bugarske crkve, iz koje je nastao Bugarski egzarhat.

Posle 1866. godine, Milojevic preduzima duga i mucna putovanja po Staroj Srbiji i Makedoniji. Putovao je najcesce prerusen u zidara ili zografa ("molera"), sklapajuci poslove za gradjevinske radove ili zgradu crkvenih zivopisa. Samo se u retkim prilikama predstavljao svojim pravim imenom i srpskom narodu objasnjavao prave ciljeve svojih putesestvija.—

Milojevic je bio propagator nacionalne misli i tome je posvetio ceo svoj zivot. Sem zive reci, on je i stampanom knjigom vrsio nacionalnu propagandu, posebno medju srpskim zivljem u krajevima pod turskom vlascu. Prikupljao je narodne umotvorine - pesme i obicaje iz juznih oblasti, stampao ih i slao Srbima, koji su ih citali sa velikim odusevljenjem.—

U Srpsklo-turskom ratu, od 1876. do 1878. godine, Milojevic je ucestvovao kao vodja dobrovoljaca.

Inace, svoj radni vek proveo je kao cinovnik u pravosudnoj sluzbi i prosvetni radnik. Najduze je radio kao profesor srednjih skola u Beogradu i Leskovcu. Godine 1890. bio je izabran za profesora Velike skole ali, kako nije bio miljenik rezima, nije bio postavljen, vec je vracen u Prvu beogradsku gimnaziju.

Milojevic je mnogo pisao, uglavnom u agitaciono-propagandne svrhe, i po tome je on samosvojna i osobena pojava. Na pocetku se javlja kao prevodilac, prevodeci sa ruskog jezika Matulja Skuratov, u dve knjige, a zatim i Obicaje Veliko-Rusa. Godine 1869. izasla je prva sveska njegovog zbornika Pesme i obicaji ukupnog naroda srpskog, u kojoj su obradjene obredne pesme; druga sveska je donela svatovske pesme 1870. godine, a treca je izasla iz stampe 1875. I drugo njegovo veliko delo, Putopis dela Prave-Stare Srbije, izaslo je u tri sveske u razmaku od 1871. do 1877. godine. Odlomci istorije Srba i srpskih-jugoslovackih zemalja u Turskoj i Austriji, izasli su 1872. godine, u dve knjige.

U Glasniku Srpskog ucenog drustva, stampani su njegovi sledeci radovi: Pravila Svete Petke Paraskeve srpske, Pravila Svetom Simeunu Srpskom i Opsti list Pecke patrijarsije. Izradio je Istorijsko-etnografsku geografsku mapu Srba i spskih (jugoslovenskih) zemalja u Turskoj i Auistriji, koja je izasla iz stampe 1873. godine. Godine 1881. stampao je knjizicu o manastirima, a 1887. opisao je Srpsko-turski rat 1876-1878. godine.

U Srpstvu, patriotskomlistu listu koji je izlazio u beogradu za vreme Srpsko-turskog rata, najvise je stampano Milojevicevih radova. On je drzao istorijsko-etnografsku, putopisnu i gramaticku rubriku, katkad i neke druge.

Posle njegove smrti, u rukopisu je ostalo devet svezaka putopisa, cetvrta knjiga pesama i obicaja, povece delo Nemanjica i ogromna agitaciono-propagandna gradja.

Znacajno je spomenuti da je, 1869. godine, bio formiran Odbor za propagandu srpske misli, kome je Milojevic bio na celu. Odbor je otvorio veliki broj skola u srpskim krajevima pod turskom i austrijskom vlascu. Neke skole su pomagane samo knjigama, a u druge su, sem knjiga, slati ucitelji i uciteljice.

Milos Milojevic je umro u Beogradu, 24 juna 1897. godine.

Povodom cetrdesetogodisnjice njegove smrti, Narodni univerzitet u Sapcu priredio je, 24. juna 1937. godine, komemorativnu akademiju. Pokrenuta je inicijativa da skola u Crnoj Bari ponese ime Milosa Milojevica.





Branko Šašić
ZNAMENITI ŠAPČANI I PODRINCI
Štampa "Dragan Srnić"
Šabac, 1998.


[postavljeno 14.01.2010]

* * *

"Miloš S. Milojević, akademik, naučnik, profesor, komandant, nacionalni radnik, školovao se, između ostalog, i u Rusiji. Najčešće zabranjivani naučnik srpske istorije. Pretpostavlja se da je otrovan, a veći deo njegovih neobjavljenih rukopisa je spaljen".
[piše: Zoran Milošević, Српско наслеђе — istorijske sveske broj 11, novembar 1998]

Miloš Milojević « Prozni pisci — biografsko-bibliografski podaci i prilozi «
Sačuvana
Angelina
Administrator
Hero Member
*****
Van mreže Van mreže

Poruke: 760



Pogledaj profil
« Odgovor #1 poslato: April 29, 2011, 04:30:52 pm »

*

Odlomci


ISTORIJE SRBA

i SRPSKIH — JUGOSLAVENSKIH — ZEMALJA u TURSKOJ I AUSTRIJI

od M. S. MILOJEVIĆA.


I. SVESKA.

CELO JE DELO POMOGLO SRPSKO UČENO DRUŠTVO SA 70 DUKATA CES.


BEOGRAD. U DRŽAVNOJ ŠTAMPARIJI 1872.


GDE JE ŠTO:


Prvi deo


Predgovor obnovljenom izdanju
1. Pristup

Glava I.
2. O Srbima
   1) Značaj imena Srb u raznih naroda i pisaoca
   2) U Šafarika i Nikolajevića
   3) Pravi značaj imena Srb
Glava II.
3. O srodstvu Srba sa Sanskritama u jeziku i ostalom
   1) Inđiski i drugih spomenici o življenju Srba u Inđiji
   2) Tragovi o nekad: življenju Srba u Inđiji
   3) Spomen našeg naroda u Inđiji
Glava III.
4. O seobi Srba iz Inđije — u zajednici Indoevropske rase
   1) Tragovi življenja srp. u Africi
   2) Tragovi življenja srp: u srednjoj Aziji
   3) O starim Kinezima i njihovom sudaru sa Srbima
   4) O starim Bugarima i jeziku njihovom
Glava IV.
5. O stanovanju Srba ovo Hvalijskog, Azovskog i Crnog mora
   1) Kako su se sva sadanja slavenska plemena zvala samo Srbima
   2) O postanku raznih imena sad. slav. plemena
   3) O stanovanju Srba u Maloj Aziji
   4) O Srbima u Italiji
   5) O Srbima u dan. Turskoj u Austriji
Glava V. 6. Dolazak starih Elina i Rimljana u srpske zemlje
   1) Propast Srba u Maloj Aziji
   2) Propast Srba u Italiji
   3) Karakteristika Grka i Rimljana
   4) Propast Srba u dan. turskim i austrijskim zemljama
Glava VI.
7. Srbi u Đermaniji, Daniji i t.d.
   1) Borba Srba u Đermaniji i drugim zemljama s Rimljanima, Nemcima Gotima i t.d. i propast srpska
   2) Tragovi življenja srpskog u Đermaniji
   3) Dve pesme narodnje dan. Lužničkih Srba
8. Primetba

Drugi deo

Glava VII.
1. Huni, Srpska Svevladova država, Avari, srpska država pod Drvanićima ili Drvenarevićima, Bugari i Madžari
   a) Srbi
      1. Kralj Svevlad, Samovlad ili Samo, Samko I. Od 492. — 530.god.
      2. Car Boris ili Brus I. Svevladović ili Samovladović I. Od 530 — 540.god
      3. Car Ostrojilo I. Svevladović ili Samovladović II. Od 540 — 552.god
   b) Srbi u Italiji i propast zap. Rimske Imperije
      1. Kralj Tatilo Svevladović III. Od 541 — 576.god.
      2. Kralj Teja Reja (Hteomir) Tatilov Svevladović IV. 552 — 563.
      3. Ostatci Srba u Italiji i današnje njihove pesme
      4. (6.) Car Svevlad ili Smovlad II. sin Strojimirov, Samovladović III.(V.) od 552 — 564.
      5. (7.) Car Selimir I. Svevladov ili Samov sin Svevladović ili Samović IV. (VI.) 564.—585.
      6. (8.) Car srp. Vladan I. Selimirov sin Svevladović V. (VII.) od 585.— 610.
      7. (9.) Car Radomir I. Vladanov sin Svevladović VI. (VIII.) od 610.—620.
   v) Avari, Bugari i Madžari
2. Drugo državno i narodno preselenje srpske vlasti u ove zemlje pod Drvanovim ili Drvenarovim sinom
   1. Car Zvonimir I. Drvanov, (Drvenarov) od 632.—675.
   2. (12.) Kralj Budimir I. Zvonimirov Drvanić II.675.—680.
4. Kralj Budimir i admin: deoba Srbije
      1) Bela Hrvatska ili Dolnja Dalmacija
      2) Crvena Hrvatska ili Gornja Dalmacija  
      3) Srbija  
      4) Banstvo Bosna
      5) Veliko Županstvo Raška  
      6) Sjeverno veliko Županstvo Raška
      7) Veliko južno Županstvo Raška
   03. Kralj Svetolik I.Budimirov Drvanić (Drvenarović) III. 680.—692.
   04. Kralj Vladislav I.Svetolikov Drvanić (Drvenarović) IV. 692.—709.
   05. Kralj Tomislav I.Vladislavljev Drvanović V. 709.—722.
   06. Kralj Sebislav (ili Zbislav) I. Drvanović VI. 722.—749.
   07. Kralj Razbivoj I.Sebislavljev Drvanović VII. 746.—753.
   08. Kralj Vladimir I.Sebislavljev Drvanović VIII. 753.—773.
   09. Kralj Hranimir I.Vladimirov Drvanović IX. 773.—782.
   10. Kralj Tvrdoslav I.Hranimirov Drvanović X. 782.—787.
   11. Kralj Ostrojilo (ili Strojilo)II. Vladimirov Drvanović XI. 787.—791.
   12. Kralj Tolimir I.Ostrojilov Drvanović XII. 791.—799.
   13. Kralj Predislav I.Tolimirov Drvanović XIII. 799.—805.
   14. Kralj Krepimir I.Predislavljev Drvanović XIV. 805.—830.
5. Kralj Krepimir i docnija adm. deoba Srbije
      1) Poganija ili Nerenta
      2) Zahumija ili Zahlmija
      3) Kanalis ili Dioklecija
      4) Kraljevac (Duklja – danas deo njegov Dukađin) a i Prehvala (ili Prahvalitanija)
   15. Kralj Svetozar Krepimirov Drvanović XV. 830.—835
   16. Kralj Radoslav I.Svetozarev Drvanović XVI. 835.—850.
   17. Kralj Česlav ili Čestislav I. Radoslavljev Drvanović XVII. 850.—862. propast Srbije i pojav Bugara
   g) Madžari u srpskim (Slavenskim) zemljama
   18. Kralj Petrislav I. Radoslavljev Drvanović XVIII. 864.—879.
   19. Kralj Pavlimir ili Bela I. Petrislavljev Drvanović XIX. 879.—910.
   20. Žena Belina (Pavlimirova) Drvanović XX. 910.—930.
   21. Kralj Tresimir I.Belin ili Pavlimirov Drvanović XXI. 930.—960.
   22. Kralj Prelimir I.Tresimirov Drvanović XXII. 960.—982.
   23. Kralj Hvalimir I.Prelimirov Drvanović XXIII. 982.—986.
   24. Kralj Leget I.Krešimirov Drvanović XXIV. 986.—989.
   25. Kralj Silvester I.Boleslavljev Drvanović XXV. 989.—993.
   26. Kralj Tugomir Silvestrov Drvanović XXVI. 993.—997.
   27. Kralj Hvalimir II.Tugomirov Drvanović XXVII. 997.—1003.
   28. Kralj Petrislav II.Hvalimirov Drvanović XXVIII. 1003.—1010.
   29. Kralj Vladimir Sveti II.Petrislavljev Drvanović XXIX. 1010.—1015.
   30. Kralj Dragomir I. Hvalimirov Drvanović XXX. 1015.—1019.
   31. Kralj Dobroslav ili Voislav I.Dragomirov Drvanović XXXI. 1036.—1055.
   32. Kraljica Neda I. i najstariji joj sin Gojislav Drvanović XXXII.1055.—1057.
   33. Kralj Mihajil I.Vojislavljev Drvanović XXXIII. 1057.—1073.
   34. Kralj Radoslav II.Vojislavljev Drvanović XXXIV. 1073.—1089.
   35. Kralj Bodin I.Mihajilov Drvanović XXXV.1089.—1100.
   36. Kralj Dobroslav II.Branislavljev Drvanović XXXVI. 1100.—1102.
   37. Kralj Vladimir III.Mihajilov Drvanović XXXVII. 1102.—1114.
   38. Kralj Đurađ I.Bodinov Drvanović XXXVIII. 1114.—1117.
   39. Kralj Grubeša I.Branislavljev Drvanović XXXIH. 1117.—1124.
   40. Kralj Đurađ Bodinov Drvanović XL. 1124.—1143
   41. Kralj Grdinja (ili Gradinja) I.Branislavljev Drvanović XLI. 1143.—1154.
   42. Kralj Radoslav III.Gradinjin Drvanović XLII. 1154.—1160. i uništenje cpp. Kraljevstva
Glava VIII.
6. Srbi pod Nemanićima i drugim, stanje njihovo pod Nemc: Madžar; i t.d.
   43. Car Nemanja Stefan I. XLIII. 1160.—1195,  
   44. Car Stefan I.Stefanov Nemanić I. (Svevladović XIVIII) 1195.—1222.
   45. Car Radoslav IV.Stefanov Nemanić II. 1228.—1234.
   46. Car Vladislav II.Stefanov Nemanić III. 123.—1240.
   47. Car Uroš I.Stefanov Nemanić IV. 1240.—1272.
   48. Car Dragutin I.Stefanov Nemanić V. 1272.—1275.
   49. Car Milutin I. Stefanov Nemanić VI. 1275.—1321.
   50. Car Stefan II. Milutinov Dečanski Nemanić VII. 1320.—1333.
   51. Car Silni Stefan III. Dušan I. Stefanov Nemanić VIII. 1333.—1356.
   52. Car Uroš II. Dušanov Nemanić IX. 1356.—1367.
   53. Kralj Bukašin I. Mrnjačević I. 1367.—1371.
   54. Car Lazar I. Grbljanović I.1376.—1389.
   55. Carica Milica I. Jug-Bogdanova Grbljanović II. 1389.—1405.
   56. Despot Stefan III. Visoki Lazarev Grbljanović III. 1405.—1427.
   57. Despot Đurađ II. Vukov Branković I. 1427.—1457.
   58. Despot Lazar II. Đurđev Branković II. 1457.—1558.
a. Stanje Srba u Turskoj i Austriji
b. Je li Dušan uzrok srp. propasti ?
c. Politika (i stanje Srba, Austro-Madžarska
Glava IX.
7. Statističko, etnografski pregled Srba i srpskih (jugoslavenskih) zemalja
8. Dela upotrebljena za ovaj sastav
9. Pogovor
10. Miloš S. Milojević




PREDGOVOR OBNOVLJENOM IZDANJU

Velika je odgovornost, čak i hrabrost, izdati najzabranjeniju knjigu u istoriji pisane reči. Knjigu, koja je trebalo da postane srpska Biblija, a evo tek sada posle 124 godine ona je ponovo ugledala svetlo dana, i to namerno u fototipskom izdanju iz pijeteta prema autoru, sa svim štamparskim greškama koje su još tada 1872. učinjene. Kako se dogodila ta zabrana i zašto, ko je zabranjivao, ko je tako strašno mrzeo da je čak i druge Milojevićeve radove, takođe dragocene, izopštio iz srpske duhovne baštine? Na ovo mučno pitanje odgovor će jednog dana svakako biti dat.

Menjale su se dinastije suprotnih političkih orijentacija i neprijateljske jedna prema drugoj, menjali društveni sistemi, menjale čak i države, a zabrana je ostajala. Danas knjiga nije zabranjena, ali, u straha su ostale velike oči. Menjale su se i institucije, menjala Akademija nauka i akademici, ali su listom ostajali neprijatelji svog nekadašnjeg kolege. Menjali su se patrijarsi i odnosi u Crkvi, ali ne i stav protiv Milojevića, smenjivala su se pokolenja ali ni u jednome nije bilo dovoljno smelog izdavača. Zašto, pobogu?! Kako to da baš svi, iako međusobno sukobljeni, nađu zajednički jezik i zajednički interes kada je Milojević u pitanju? Kakva ih je to politika mogla voditi, ili bolje rečeno poriv, tokom dvanaest i po decenija? I šta je to toliko "strašno" što je pronašao i napisao Miloš Milojević? Da li je to, ipak, zato, što istina nikome na ovom svetu ne odgovara? Najbolji odgovor, dragi čitaoče, nalazi se u samoj knjizi.

Milojević je, dakle, tragao za srpskom istorijom po arhivima Pekinga, Moskve i Rima i već to mu je bio dovoljan greh, jer se nije oslanjao na jedinu zvaničnu Bečko-berlinsku istoriografsku školu, koja inače, odiše srbomržnjom i falsifikatorstvom. A na toj školi počivaju naučni radovi i titule domaćih istoričara i akademika. Šta s njima i kud će onda oni, kada je Milojević dokazima oborio sve silne laži te škole o Srbima. Ili, šta će, na primer, naši fanarioti sa svojim Grcima koji nas naučiše svemu što znamo — pisanju, slikanju, zidanju, pevanju, verovanju... pre njih bejasmo krdo — i sve to u desetom veku posle Hrista, šta će ako Milojević dokazuje da su Srbi vajali, zidali i pisali ćirilicom na svom jeziku, osam stotina godina pre Hrista. Razlika je u nekih hiljadu osam stotina godina, zar ne?

Dalje, Milojević je rodonačelnik lingvističke teorije u istoriografiji koja posle toliko vremena tek danas dobija puni značaj i postaje jedno od pouzdanih istorijskih merila. Na primer, on nalazi srpski jezik u imenima planina, reka, jezera i gradova na prostorima od Baltika do Sicilije i od Pekinga do Brodnice (Strazbura), nazive koji svoje značenje imaju samo na srpskom; nalazi nadgrobne spomenike ispisane srpskim jezikom po čitavom Evroazijskom kopnu; daje životopise pedeset tri srpska kralja i cara pre Stefana Nemanje (g) i opisuje dve dinastije — Svevladoviće i Drvaniće — uspešnije i dugovečnije od Nemanjića itd, i t.d. Kako teško je to moralo pasti onima koji slove za istraživače a nemaju smisla za to?

Mnoge postavke iz ove knjige već su dokazane savremenim naučnim radovima i knjigama više domaćih i stranih naučnika, a poslednji je upravo stigao od italijanskog profesora Radivoja Pešića, koji ne samo lingvistički nego i antropološki i arheološki potvrđuje Milojevićeve teze.

Anatemisanje zaboravom i izopštavanjem svih njegovih dela donelo je srpskoj kulturi očekivane i teške posledice. Rukopisi neobjavljenih a dragocenih knjiga iz istorije i narodne baštine najverovatnije su namerno uništeni. Samo nam je ostalo da predpostavljamo kakvo se blago u njima krilo i zauvek propalo. Kolika je netrpeljivost bila prema ovom delu i autoru pokazuje činjenica da nikad niko nije ni pokušao da istraži samo navedenu bibliografiju, a nekmoli šta drugo. Samo jedan istoričar istraživao je navode iz ove knjige i to u samo jednom delu Evrope i nije našao nijednu jedinu netačnost.

Zato je cilj ovog obnovljenog izdanja "Odlomaka" da se od uništenja spase to malo istine, sačuvane u svega nekoliko preostalih primeraka knjiga koje su veoma oštećene. Takođe, "Odlomci" su već na kompakt disku, biće umnoženi, i tako sačuvani za buduća pokolenja.

Neke manje netačnosti koje ovo delo sadrži nisu od presudnog značaja, upravo zato što najveći njegov deo stoji stameno na neoborivim dokazima. U svakom slučaju, zahvaljujući dobrotvorima i entuzijastima, ovo dragoceno delo srpske kulture, nadamo se, otrgnuto je od potpunog zaborava i spaseno od uništenja na koje je bilo osuđeno.


P. Milošević

www.scribd.com & Svevlad
Sačuvana
Angelina
Administrator
Hero Member
*****
Van mreže Van mreže

Poruke: 760



Pogledaj profil
« Odgovor #2 poslato: April 29, 2011, 04:31:22 pm »

*
Istorija, paleoserbika i paleobalkanika, ogled, filologija
MILOŠ MILOJEVIĆ,


ODLOMCI ISTORIJE SRBA I SRPSKIH — JUGOSLAVENSKIH — ZEMALJA U TURSKOJ I AUSTRIJI

IKP "Nikola Pašić", Beograd 1996 (fototipski reprint izdanja iz 1872).

Rodonačelno delo profesora prava i klasične filologije, nastavnika istorije na Visokoj školi u Beogradu, koji je sa svojim đacima četovao po Staroj Srbiji tokom srpsko-turskih ratova 1876—1886. Miloša S. Milojevića, autora i PUTOPISA DELA PRAVE (STARE) SRBIJE u tri toma (iz 1871, 1872, i 1877), nedavno takođe ponovljenog, pa četvorotomnih, neponovljenih OBIČAJA I PESAMA UKUPNOG NARODA SRPSKOG, i neobjavljene, šesnaestotomne ISTORIJE SRBA, jednog od osnivača Srpskog učenog društva još za života osporavali su neuporedivo manje učeni ljudi od njega.

Akademija koju je osnovao i danas ga se odriče, i krije mu rukopise. Naime, Milojević je Srbe tražio od prastare Kine do starovekovnog Balkana, zamerivši se nauci koja je stvaranje evropskih nacija povezivala s "Velikom seobom naroda". Zato ga je Ilarion Ruvarac, arhimandrit SPC i austrofil, vređao nebiranim rečima, utemeljivši odnos i današnje srpske crkve, etnologije i istoriografije prema istraživanju našeg istinskog porekla. Jer, ako su se Franci, Romani i Gali tek u 5. veku izmešali u Francuze, Angli, Sasi, Danci i Normani u Engleze u 12, Goti, Vandali, Romani, Iberi, Mavri i Jevreji u Špance tek u 15, zar Srbin da tvrdi da smo mi nastavljači Arilja i sanskrtskog predanja?
 
Zato, pošto je na tavanu beogradskog Prvostepenog suda sanduk sa Milojevićevim spisima pretrajao austrougarsku okupaciju, po oslobođenju 1918. nepoznate osobe su ga nekud odnele. "Evropa" je i tada diktirala naš odnos prema sebi: nagađa se da se tri objavljena toma OBIČAJA I PESAMA UKUPNOG NARODA SRPSKOG i celokupan rukopis ISTORIJE SRBA drže pod embargom u biblioteci SANU.
 
U svom rodoljublju, Milojević je zaista povremeno video Srbe i gde ih nije bilo, bar ne brojem i obimom koje navodi. No učeno, pošteno i hrabro započeo je što će tek budući naraštaji Srba valjano nastaviti. Nažalost, na njega su se nadodali mali ljudi, ili službenici po zadatku — miloševićevski "nacionalizam" ostavio nam je i konfabulacije o Srbima kao "narodu najstarijem", ili "nebeskom narodu". Gde je Milojević proučavao, trabanti su kopirali i kompilirali i, ne znajući strane a kamoli stare jezike, prepisivali jedni druge. Sekundarni i tercijarni izvori, krivotvorenje pomena srpskog imena, nalaženje srpskih korena bezmalo svim svetskim jezicima, zapanjujuća neukost i još veća nadmenost, iskorišćavanje narodne žudnje za istinom, odlika su rada tih novostručnjaka. Što se isto dešava i Rusima, ne bi trebalo da nas teši — autori svih tih lažnih genealogija su isti, kao i njihove pobude: trenutni politički šićar, s dugotrajnim posledicama.
 
Jer, šta se dešava kad mladi ljudi otkriju laž? Zar nam to nije predočeno posle Brozove smrti, i udbaškim i kosovskim "srbovanjem" do 2000, kad su nam frontove držali meštani, idealisti, zaluđenici ili kriminalci? Zar je glavnina nacije grešila ne hoteći da prihvati Gišku, Arkana, "Kapetana" Dragana i slične za jednake Vuku Mandušiću, Stojanu Jankoviću, Hajduk Veljku, Stevanu Sinđeliću, Majoru Gavriloviću, Apisu, Vojvodi Vuku, Vuku Bećkoviću ili Srpku Medenici?
 
Miloš Milojević, za razliku od njegovih eksploatatora, jeste bio junak, naučnik i rodoljub. Godinama prerušen krstareći turskim krajevima, rizikujući kolac ili gore i svedočeći sobom i rečju, stekao je pravo na svoj žar. I najnategnutiji elementi njegovog dela putokaz su valjanom istraživaču; vrednije su mu greške od dostignuća mnogih koji se na njega pozivaju. Da je sreće, državni institut pod njegovim imenom bavio bi se temama koje je začeo, približujući nas time samima sebi, susedima, pa i narodima dalekih prostorom koliko i vremenom.
(MS)

Srpski list
Sačuvana
Angelina
Administrator
Hero Member
*****
Van mreže Van mreže

Poruke: 760



Pogledaj profil
« Odgovor #3 poslato: Jun 19, 2011, 03:26:33 pm »

*

TAJNA I ZABRANA ZVANA MILOŠ S. MILOJEVIĆ

Momčilo Selić: Na ovom, 27. sastanku SRPSKOG KLUBA, govoriće se o SRPSKOJ ANTICI, za koju je čak Dučić, u svom Blagu cara Radovana i Jutrima sa Leutara, tvrdio da je nemamo. Jer, po stranim školama učeni da kao narod postojimo tek od navodnog dolaska na Balkan, ni taj čuveni sedmi vek mnogi obrazovani Srbi nisu smatrali nekim početkom, brojeći nas u istorijske nacije tek od Nemanjića. No Miloš Milojević, istoričar o kome će večeras govoriti Andrija Vujović, cenio je drukčije. Stigavši iz tek oslobođene Srbije u Petrograd da studira prava, uporedo je upisao i istoriju i etnologiju, pri tom naučivši sve glavne evropske jezike i mnoge stare. Retko darovit i dovoljno učen da donosi utemeljene zaključke, prvi je ozbiljno počeo istraživati našu starinu. Pratili su ga Sima Lukin Lazić, a u novije doba Olga Luković Pjanović i Jovan Deretić, no svi nedovoljno obrazovani u istorijskoj, arheološkoj, i etnološkoj struci. Stoga nam tek predstoji da interdisciplinarni timovi sposobnih istraživača njihove nalaze i hipoteze potvrde ili pobiju, budući da je dosada sam pomen srpske antike izazivao oštre reakcije većine "europejskih" Srba i njihovih stranih pokrovitelja. Sada prepuštam reč Andriji koji će to dublje, šire i stručnije objasniti.

Andrija Vujović: Poštovana gospodo i gospođe, hvala Vam što ste došli da čujete reč o jednom od najzabranjenijih ljudi koji su se krstili sa tri prsta, jednom od najzabranjenijih Srba svih vremena.

Priča o Milošu Milojeviću ne može se početi samom pričom o njegovom životu, jer on je planina među brežuljcima naše duhovnosti, među travom naše ljudskosti on je hrast. Njegova priča nije bila veličanstvena samo po tome što je istraživao prošlost, već što je bio spreman i da uzme mač u ruke i ode na prve linije fronta kao četnik u ratovima 1875—1878. Da bismo mogli objasniti kako je došlo do pojave zvane Miloš Milojević, moramo i da objasnimo šta je to autohtonistička škola koju je on predvodio, i kako je uopšte došlo do tih škola, i takvih podjela.

Naime, ratovi u svetu su užasna stvar, ostavljaju zastrašujući broj žrtava. To su ratovi na bojnom polju gde se protivnik vidi, i na kome se puca jedan u drugog. Najgori su međutim oni ratovi koji se vode iza bojnog polja, ideološki, politički ratovi u kojima se putem falsifikata istorije, putem šizofrenije nečijih političkih ideologija opravdava nečiji nacionalni program, njegov put, njegova strategija. E takvu ideologiju, takav program stvorila je germanska rasa.

Treba objasniti zbog čega je ona to uradila.

Prostor današnje Njemačke prije više od hiljadu godina nije pripadao današnjim Nijemcima. On je pripadao Slovenima vendske rase. I dan danas na teritoriji Njemačke, u Gornjoj i Donjoj Lužici narod se zove Lužički Srbi, koji su ostaci vendske rase.

Kako je došlo do toga da od jednog, kako kažu istoričari, višemilionskog naroda, danas, na početku 21. veka, ostane svega oko sto hiljada Lužičkih Srba?

Ukratko, u tome treba tražiti neki casus belli germanskog katedrizma. Vidite, Nijemci su u svemu zavideli tim Vendima, tom vendskom soju. Sve tekovine svoje nazovi stare njemačke kulture, pogotovo u prehrišćanstvu, ali i u hrišćanskom periodu, oni su nasleđivali od vendske kulture i civilizacije. I rasli su im kompleksi, ljubomore, mržnje, i zavisti. Ta mržnja, ta zavist i ta ljubomora pokrenule su zastrašujući talas genocida. Od trideset i sedam vendskih plemena koja su postojala na današnjoj teritoriji Njemačke, Čehoslovačke i Poljske, Nijemci su pre hiljadu godina, pokrenuvši tri zastrašujuća genocida koja su išla u talasima u desetom, jedanestom i dvanaestom veku, doveli to toga da od Venda ostanu samo oni koji su se ponemčili. Ali s tim Nijemci nisu bili zadovoljni. Uzeli su jedan totalno nevažan grad jednog od tih plemena, od Špremana, i proglasili ga svojom prestonicom. To je Berlin. E onda će taj Berlin, koji su Srbi napravili, koji su Sloveni utemeljili, koji je pao tek polovinom dvanaestog veka zajedno s vendskom carevinom, postati centar svih najgorih fašističkih i ksenofobnih ideja germanske rase.

Nije uopšte zastrašujuće to što su iz Berlina kretale vojne akcije, i priče o prodoru na Istok, koje su oni imali uveliko razrađene već u 16. vijeku, nego je problem u tome što je odatle krenula jedna izuzetno prljava istorijska škola, bez ikakve veze sa naukom, ali sa mnogo veze sa strategijom političke ideologije i opravdavanja nečijih političkih ciljeva. Stvoren je germanski katedrizam nordijske škole. Germanski katedrizam nordijske škole počinje naime da se stvara još dok srpska deca nisu bila ni pokopana, u 12. vijeku, kad su Nijemci već počeli da krivotvore svoju istoriju.

Sravnivši sa zemljom i uništivši sve što je srpsko, vendsko na tom prostoru, krenuli su i da falsifikuju istoriju po svom modelu. Prvo što su napravili, i to još u 13. i 14. vijeku, jeste obrazac po kome su učili svoju decu da nikada nisu postojali nikakvi Sloveni na njihovoj zemlji, već da je ona od iskoni njemačka, a da je njihova rasa Ueber Alles. Kroz cijeli 15. i 16. vijek, u sprezi sa katoličkom crkvom i vatikanskim centrom, oni su pravili političko-ideološko zalete ne bi li takvu političku ideologiju pod krinkom nazovi istorije naturili drugim narodima.

No to im tada još nije moglo proći kod Slovena, bar ne u prvom naletu. Ali u drugom i trećem, tokom 17. i 18. vijeka, onaj narod koji mi običavamo da zovemo svojom najvećom slovenskom braćom, je prihvatio germanski katedrizam nordijske škole. To su Rusi. Prihvatanje germanskog katedrizma od strane ruskih istoričara ostavilo je užasne poslijedice, jer je ogroman broj ruskih istoričara počeo da samoponištava slovenstvo na prostoru srednje i zapadne Evrope, i da samima sebi uvrežuju, naturaju razmišljanje da smo mi ustvari tikva bez korena.

Kako kaže neumrli Miloš S. Milojević, po Nijemcima i njihovim ruskim epigonima mi smo se pojavili jednog lepog jutra kao pečurke posle kiše, bog te pita odakle. A što i ne bi moglo 150 miliona Slovena tako da se pojavi, odjednom? Otprilike ta je priča bila.

No, kada se Srbija oslobađala u 19. vijeku, postavilo se pitanje njenog obrazovanja, njenog školskog sistema i to je riješeno na najgori mogući način. Riješeno je Dositejem Obradovićem i njemu sličnima. Oni su otvorili vrata, tj. otškrinuli, vrata tada još nisu bila potpuno otvorena, političkim ideologijama Zapada koje su potom zacarile kao jedina naučna misao u Srbiji. Svi naši umovi, jedva naučeni da se prekrste jer su imali tek po dvadesetak godina, slani su u Grac, Beč, Berlin i ostale zapadne centre, gde su se htjeli ne htjeli susrijeli i sa neopisivo velikom količinom mržnje koja nema veze sa naukom, a koju su morali naučiti pod imenom istorijskog kritičkog pravca. I svi naši naučnici — ne samo istoričari, filolozi, lingvisti, već i mnogi drugi — tamo su učili tu nauku. I još su veću grešku pravili vraćajući se ovde i naturajući to što su tamo učili ovom narodu, ovom podneblju i ovom prostoru. Posljedice njihovoga djelovanja se danas vide na najbolji, bolje rečeno na najgori mogući način.

I to u vremenu, što reče Miloš S. Milojević, kada Srbi mnogo više znaju o Hotentotima i Tunguzima nego o sebi samima. U tom ludilu mi imamo ljude sa srpskim imenom i prezimenom, možda i vjernike Pravoslavne crkve, koji su vode kao naša nazovi elita, ali koji već bezmalo dvesta godina sprovode germanskokatedristički plan na Balkanu najsurovije što mogu. Među njima se u najgorem mogućem smislu te riječi ističu Ljubomir Kovačević, Ilarion Ruvarac, Stanoje Stanojević i da ne nabrajamo dalje — a ni današnja Akademija se ni po čemu ne razlikuje od tih njenih germanofilnih začetnika.

Mi smo narod ekstrema. Imamo ekstremne izdajice, a imamo i ekstremne rodoljube, spremne na najveće moguće žrtvovanje, što smo nebrojeno puta dokazali. U istom tom vremenu kada je evropeizacija zahvatala svaki deo društva, evropske tekovine su bile uvožene u Beograd, gdje bi se ustalile pa odatle išle u cijelo Srpstvo. U takvom okruženju, u takvom haosu javljaju se, niču kao Bogom blagosloveni plodovi, ljudi koji su nosili ideju srpskog naroda i željeli da istraže njegovu prošlost i da se bore za njega. Takvi ljudi su stvorili još u 19. vijeku jedan poseban istorijski pravac, koji se ne bi mogao zvati "rodoljubljem", jer u nauci ne postoje nikakvi rodoljubni sistemi. Nauka može biti rodoljubiva, ali rodoljubiv sistem u nauci može se izvrgnuti u obožavanje jednog naroda, u stvaranje fašističke ideologije. No te naše rodoljubive istoričare optužuju da su bili romantičari. Nije istina, to su bili ekstremi, u svakom pogledu i u svakom smislu. To su ljudi koji su cijeli svoj život prošli u neopisivim mukama, jer su ih svi ostali poništavali, pljuvali i gazili, a oni su i dalje neumornim, Bogom blagoslovenim perom pisali istine o srpskom narodu.

Među takvim ljudima, još i prije Miloša Milojevića, ističe se Konstantin Nikolajević, zatim dolazi sam Milojević, pa Sima Lukin Lazić i Panta Srećković. Pred početak Drugog rata, četrdesetih godina, javlja se Anđelija Stančić Spajić, pa neumrli Ilija Živančević. Tu je naravno i najveći srpski filolog Milan Budimir, koji je žestoko podržavao ovaj pravac, rekavši, uprkos svega što se od njega očekivalo na Beogradskom univerziteu, da je svaka druga srpska riječ starija od pedeset vekova. No njemu ni najgori neprijatelji nisu mogli porijeći stručnost, jer je jedan od najznamenitijih srpskih filologa, najvećih ekstrema naučnih. Da ne biste mislili da je ovakav naučni pravac pao s neba, i najveći srpski etnolog, Veselin Čajkanović, bio je autohtonista, uz Milana Budimira i Miloša S. Milojevića. Znači, najveći srpski etnolog, filolog, i istoričar bili su autohtonisti. Oni su istorijskim putevima, bez ikakve romantičarske želje za koje ih optužuju, sa izrazitim kritičkim aparatom, krenuli u istraživanje svih mogućih izvora na koje su u svojim istraživanjima naišli. Miloš Milojević je, začuđujuće za današnje generacije koje misle da sve počinje od njih, prije sto dvadeset godina koristio sistem uporedne filologije, koji se tek danas obnavlja u Beogradu. Usto danas mi vidimo da njegova knjiga, o kojoj ću poslije govoriti, ima neke elemente koje ćemo mi možda shvatiti tek za nekih 150 godina — ako nas uopšte bude bilo, i ako bude imalo kome da se prenese poruka sa ovih stranica.

Nego, da pokušamo da objasnimo život tog duha i diva nauke.

Miloš S. Milojević je rođen 1840. godine u selu Crna Bara u Podrinjskom srezu. Vaspitavan je po pravoslavnom običaju, iz pravoslavnog čestitoga sela je došao u Beograd, kao mudro dete završio osnovnu školu, završio fakultet pravnih nauka i otišao u Moskvu dalje da studira, jer je bio najbolji student prava. Tamo je studirao tri godine. Pretpostavljam, da se pitate šta je mogao da završi za tri godine? No, on je istovremeno studirao na tri polja. Studirao je istorijske i istorijsko-filozofske nauke na Istorijsko-filozofskom fakultetu u Moskvi, studirao je uporednu lingvistiku, i prava. Čovjek te širine i dubine, zapravo ekstrem, već tada je mogao shvatiti mnoge stvari u vezi sa prošlošću srpskoga naroda koje su mnogima prije njega, ako ne i većini, bile obična magla i prašina.

Ali, u kakvu to Rusiju beše otišao Miloš Milojević?

On se našao u Rusiji kojom je već dvjesta godina vladao germanski katedrizam.

Samo poneki profesori, poput Bođanskog, i naučnici poput Lavanskog i Veljtmana nisu pripadali tom pravcu. Ali ruska zvanična nauka, a pogotovo politička ideologija, išla je u tom pravcu. I baš tih godina počinje da se gradi velikobugarska ideja na račun obnove srpske države, što je značilo suprotstavljanje srpskoj nacionalnoj obnovi. Videvši da će Rusi preko Bugara ozbiljno ugroziti Srbe, Miloš Milojević se vratio u Srbiju.

Odmah je počeo da piše i radi. Odmah je krenuo sa neopisivim požrtvovanjem, koje ga nije napuštalo celog života i koje je predstavljalo neotuđivi dio njegove ličnosti. Preobučen kao prosjak, ili kao običan čoban, pastir, da ga ne bi otkrili, on je obilazio celokupni prostor današnje Makedonije, Pirinske i Egejske Makedonije, Albanije, Kosova i Metohije. Išao je i prikupljao srpske narodne običaje i sve ih zapisivao. I tako je izašla trotomna knjiga "Običaji ukupnog naroda srpskog". Ni dan danas ni jedan etnolog ne može da nastavi njegovo delo, jer su njihove početne pozicije pogrešne. Naime ako želite nekog da navedete na zabludu, dovoljno je da ga usmerite na prvi pogrešan korak i sve će potom biti sve dublja i veća zabluda. Današnja etnologija ne može da nastavi ono što je Miloš Milojević počeo baš zbog toga što je već prvim svojim korakom krenula u zabludu. Stoga niko danas ne zna kako je Miloš Milojević zaključio da je to i to pleme sa prostora današnje Albanije bilo srpsko. Ili kako da je to i to pleme sa prostora današnje Severne Grčke u njegovo vrijeme bilo srpsko itd.

Oni ne znaju, ustvari, da nastave putem Miloša Milojevića. To nije samo problem etnologa, već i istoričara i lingvista. Milojević je velika jedna nepoznanica, ali to je namerno urađeno. Bez obzira na to, Miloš S. Milojević je istražujući te prostore, živeći u najprimitivnijim mogućim uslovima, skupio ogromnu građu i napravio tu knjigu.

Posle tog vremena buknuli su ratovi.

Sedamdesetih i osamdesetih godina Miloš S. Milojević je organizovao dobrovoljačke odrede za odbranu srpskog naroda na prostoru Južne Srbije i Makedonije. Njegova djelatnost nije se tu završavala. Postaje profesor na Bogoslovskom fakultetu, profesor istorije Srpske pravoslavne crkve. A neki ga danas optužuju da je bio sektaš, mada je bio i ostao jedan od najvećih istoričara Srpske pravoslavne crkve, što je vrlo važno imati na umu. Pored svega počinje pisati i mnoga druga dela, učestvovati kao četnik u ratu, slati dobrovoljce. Ali on dobrovoljcima nije mahao kada bi vozom kretali na ratište, nego ih je poveo. Osamdesetih godina kad smo zaratili s Bugarima, samo na jednoj liniji nije bilo srpskog poraza, i to na tromeđi, na vrlo važnom taktičkom centru kod Slivnice. A sa tih položaja poslednja se povukla jedinica pod komandom Miloša S. Milojevića. Možete misliti, jedan ekstrem, jedan naučnik koji shvata šta je otkrio, i koliko je to vredno, uzima mač i ide na prve borbene linije. Imao je mnogo veće šanse da pogine nego da preživi i postane junak. Naravno, mi smo taj rat izgubili. Za Milojevića to je bio sveti rat, no i tada je on tvrdio da pogrešno i nesrećno vođen. Zbog toga se Milan Obrenović, kralj tadašnje Srbije, žestoko naljutio na njega, ali su ga ipak okitili ordenima ne bi li mu zapušili usta.

Ali Milošu S. Milojeviću se nisu mogla zapušiti usta. Krijenuo je u svoj najveći boj za srpsku istoriju kad je vidjeo da od vojske i politike tadašnje Srbije nema ništa. Tada je nastavio da istražuje još dublje, da se bavi naukom i da svoje knjige jevtino ili u nekim slučajevima besplatno dijeli još neoslobođenom narodu ne bi li on pomoću njih, učeći se, na primjer, iz Običaja ukupnog naroda srpskog, očuvao svoj identitet.

A onda se Miloš Milojević posvećuje našim svetiteljima. Služba Svetog Simeona Mirotočivog prevedena je zahvaljujući njemu. Služba Svetoj Petki Paraskevi, koju su Bugari tada uzimali kao svoju svetiteljku, prevedena je zahvaljujući Milošu S. Milojeviću. Dečanska Hrisovulja, koju germanski katedristi i danas koriste, prevedena je i objavljena zahvaljujući Milošu S. Milojeviću. Ali to je samo delić njegovog znanja, njegove nauke. To je čovjek koji je shvatio da bi sutrašnja pokoljenja mogla potpuno zaboraviti naše svetinje i manastire te je odlučio da ih popiše. I to je učinio u jednom ogromnom broju na prostoru današnje Južne Srbije, tzv. Makedonije, dela Bugarske, Grčke i Albanije. Uz to djelo išlo je i djelo Naše monahinje. Zapisivao je sve što je bilo vezano za naše žensko monaštvo, od kad je stvoreno.

Možete li zamisliti tako svestranu ličnost!

I onda, pored toga što je napravio čuveno Drugo odjeljenje Bogoslovije, koje je spremalo buduće učitelje i sveštenike, i slalo ih na ta područja da bi se očuvao srpski narod, on se zatvara u četiri zida i počinje da piše jedno djelo kome se nikada ništa slično neće naći. Počinje da piše Istoriju srpskog naroda, djelo na 4500 strana. Knjiga Odlomci istorije Srba u izdanju današnje Knjižare "Nikola Pašić", predstavlja samo dio onoga što je objavljeno pre 120 godina u Beogradu i sadrži svega 400 strana, znači deseti dio Istorije srpskog naroda. Poslije ćemo nešto reći o knjizi, samo da vidimo šta se dešavalo sa rukopisom. Naime, Miloš S. Milojević je poslije sveg tog rada stvorio i Društvo Sv. Save, o kome, na primjer, današnji akademici prave zbornik nigde ne spominjući osnivača. To je isto kao da pravite zbornik o teoriji relativiteta i ne spominjete Ajnštajna, o Gorskom vijencu bez pomjena Njegoša. Ali to je jednostavno tako. Miloš Milojević je zabranjen.
Sačuvana
Angelina
Administrator
Hero Member
*****
Van mreže Van mreže

Poruke: 760



Pogledaj profil
« Odgovor #4 poslato: Jun 19, 2011, 03:26:57 pm »

*
nastavak

No to njega nije omjelo niti spriječilo da napiše veličanstveno djelo koje je ipak sačuvano, jer je on nastavljao da radi, nije stajao već je pisao i djelovao na nacionalnom planu. Poslije mnogih razočarenja, odbačen od svih osim svoga prijatelja Pantelije Srećkovića, ovaj srpski velikan umro je 1897. godine u Beogradu. Sad ću vam pročitati šta je napisano u njegovom nekrologu: "Jedna zvezda na srpskom nebu utrnula je. Ona beše neobična sjaja, te iako zvezda osvetljavaše daleku, daleku prošlost naroda srpskoga, osvetljavaše tamne kutove prostora otadžbine Srbinove, i na toj svetlosti mi poznadosmo ono što nismo poznavali, videsmo braću našu, srpski narod, u svim srpskim zemljama. Zvezda se ugasila, ali njena svetlost još dopire do nas i dugo će, dugo svetleti." Miloš S. Milojević je bio član Učenog društva. No od svih učenjaka tadašnjeg Učenog društva, buduće Akademije, samo je Panta Srećković došao na njegovu sahranu i rekao: "Reći ću samo toliko, srpska majka nije rodila sina kao što je Miloš Milojević. Slava mu!"

Kako početi govoriti o ovoj knjizi? Najlakše je reći da je ona jedno čudo kakvo se rijetko ako ikako može napisati, pogotovo u jednom ovakvom narodu koji ne zna da poštuje svoje velikane. Vidite, ovo čudo je najzabranjenija knjiga u istoriji pisane reči. Svoje drugo, skraćeno izdanje doživjela je zahvaljujući samo ličnim naporima gospođe koja je direktor izdavačke kuće "Nikola Pašić", i to poslije 120 godina. Što reče Predrag Milošević u njenom predgovoru, mijenjali su se i politički ideolozi i kraljevi i dinastije i politički pravci, ali zabrana knjige je ostala. Mijenjali su se patrijarsi i stanovišta u crkvi i odnosi u crkvi, ali zabrana knjige je ostala. No, ipak su došla vremena da je Patrijarh Pavle osveštao i blagoslovio ovu knjigu. Znači, došlo je doba da se i tu neke stvari promjene. A sada da vam kažem nešto o samom djelu, o Istoriji srpskog naroda.

Naime odmah na početku, u uvodu, Miloš Milojević govori o istoriji uopšte i naziva je pametarnicom. Posmatra je kao osnovu ponosa i identiteta jednog naroda, njegovog obraza i časti. On je savršeno dobro shvatao da istorija mora biti učiteljica života, ali ne samo za jednu generaciju, nego vječna, besmrtna. Da u svome idealnom obliku mora biti egzaktnija i od fizike ili matematike. Jer matematičke laži mogu da uzrokovati malu grešku, a istorijske genocide i ratove. To je Miloš S. Milojević sjajno shvatio. I, tu je počinjao od sebe, što se ispostavilo kao jedan od problema sa njegovim djelom. Jer on je počinjao od svoje nauke i načina, ne ostavljajući čitaocu mogućnost da se penje polako sa njime. Umjesto toga on je krijetao od onoga što je on dokazao i zato ga je teško pratiti. Između ostalog, razlučio je i filološki i logički sistem na kom počiva srpski jezik. To danas niko ne može da ponovi. Njemu su bile jasne neke stvari pre 120 godina, a danas nema ni filologa, ni lingviste koji mogu, bez obzira koliko se pretvarali i upinjali, da nastave njegovo djelo. Znači pored etnologa i istoričara, ni lingvisti ne mogu nastaviti djelo Miloša S. Milojevića. Mogu ga samo prepisati, ali poći odakle je on stao ne može niko. Možemo se jedino nadati da će neke buduće generacije iznedriti nekog sposobnog da to učini.

U čemu je, zapravo, problem? Po svemu sudeći u tome što je mnogima teško da razumeju šta je Miloš Milojević koristio, plaše se. Svakog današnjeg zvaničnog istoričara, kad takne ovu knjigu, obuzima neopisiv strah. Ja to prilično dobro znam jer studiram na Filozofskom fakultetu, odsek za Istoriju. To je strah, to je paranoja, to je šizofrenija. Kad spomenete njegovo ime, odmah vas gledaju kao samaštenije!

Zbog čega je ova knjiga bila zabranjena? Zbog toga što daje istinu o srpskom narodu. Miloš Milojević nije imao dlaku na jeziku, a bio je strogo pobožan, pravoslavni mirjanin, i jednostavno je napisao istinu. Nije pisao laži, da se nekome sviđaju a nekome ne. On je jednostavno napisao ono što je istražio. A šta je to istraživao i šta je koristio kao izvore, to danas ni jedan tim od dvestotinak eksperata, i to ruske Akademije istoričara, ne bi mogao da slijedi, naročito u onom dijelu gdje govori o Slovenstvu u Aziji. Vrlo važan elemenat jesu i njegovi putopisi i gradivo za Običaje ukupnog naroda srpskog. Jer, on je shvatio običaje, pa zatim jezik, razumjeo njegov logički sistem, što ga je potom dovelo do Indije. Sve to zajedno vodi do Indije. Svakoga ko se ne plaši germanskog katedrizma i političkih ideologija koje se nazivaju kritičkim istorijskim pravcem to naime vodi do Indije, a onoga koji sam sebe laže to vodi do sedmog veka. U Indiji je Miloš S. Milojević sakupio, ja sam vršio njihov popis, nešto preko 4470 srpskih toponima — znači imena gradova, reka, planina, jezera, oblasti sa prostora Indije, Kine, Bliskoga Istoka, Severne Kine, pa dalje sve do Južne i Zapadne Evrope. To jest, u knjizi koja je samo odlomak, deseti deo njegove knjige, nalazi se 4470 naših toponima.

Pored toga on koristi izvore koji su, što se kaže, španska sela za današnje istoriografe u našoj zemlji. On koristi Cijen Zina, najvećeg kineskog budističkog prosvetitelja. No danas ni jednom naučniku ne bi palo na pamet da koristi Cijen Zina za istoriju srpskog naroda. A ko je bio Cijen Zin? Cijen Zin je jedna od najvećih ličnosti budizma u Kini, čuven i po tome što je dva puta, da bi se prosvetio, išao u Indiju. Na tim putovanjima on je opisao sve na šta je nailazio i to je jedan ruski manastir objavio otprilike u vrijeme Milojevićevog studiranja u Moskvi. Miloš je to preveo sa ruskog, ustvari ne preveo, nego koristio direktno, budući savršeni poznavalac svih slovenskih jezika. I ne samo slovenskih već i mnogih umrlih. Cijen Zin spominje Indoevropljane, bijele, plavooke, Kuče, spominje Rvate, spominje Sabre, sve živo spominje idući tim putem do Indije i vraćajući se, dva puta.

Danas da pitate neke iz Akademije, da li bi koristili Cijen Zina za srpsku nacionalnu istoriju, oni bi vas gledali bijelo, ne zbog toga što su stručnjaci već što pojma nemaju, što im je neko dao titule za podobnost a ne znanje. Taj neko nije baš mnogo razmišljao da li istoriji treba da bude važnija njena sholastička i politička uloga od naučne. I do čega je Milojević došao? On je shvatio što današnji istoričari nisu. Na primjer, postoje pleme koje Arijan u Anabazi spominje na grčkom jeziku, pa kasnije noviji istoričari to ime prevode na latinski. Onda ga Miloš Milojević prevede natrag sa latinskog na srpski, jer to pleme nije moglo imati latinski koren, niti grčki, usred Indije. Nevolja je naime bila u tome što se te knjige bile pisane da bi se Azija i Indija, u doba tih starih istoričara, približila Grcima i Latinima. To je Miloš Milojević shvatio. On je zato prijevode prevodio i dolazio do veličanstvenih podataka. Između ostalog, savršeno dobro poznavao je i kote. Gdje se šta tačno nalazi na karti i šta mu ona kazuje. Raspolagao je erudicijom koja se danas teško može shvatiti. Zato je i mogao tačno primjetiti da su ti i ti, recimo plemena Malići koja su ratovala protiv Aleksandra i skoro ga ubila, imala prijestonicu u tom i tom gradu. A da taj i taj grad ima isto ime kao toponim u Srbiji. Ili, Panosko carstvo, koje su ti Pama Sorabi stvorili, prestonica njegova zvala se Pankota. A onda Milojević upozorava na bavarsko selo koje se zove Pankot. On je bio svjestan svih istorijskih procesa tokom 6000 godina. To zvuči neverovatno, ali je on bio takav čovjek. Između ostalog, takav je bio i što je čitao veličanstvenog Veljtmana, zatim Lamanskog. Veljtman je pisao o arijskom Slovenstvu, Lamanski o Slovenstvu na prostoru Španije i Severne Afrike. Milojević je koristio djela naučnika koji su bili stručnjaci, a potom išao još dalje od njih. Služio se i jednim elementom koji će tek biti prijedmet istraživanja — daj Bože da to bude prijedmet istraživanja, jer je to alfa i omega srpske istorije — koristio je Buanu Darsu. Šta je Buana Darsa neću vam govoriti zbog toga što je previše komplikovano, samo ću vam reći da koristi jednu predstavu svijeta starih Veda i Arija. To je njemu bio dokaz. Isprva nijesam razumio čemu je to dokaz, dok nijesam, čitajući, shvatio da je predstava svijeta kako su ga zamišljale drevne Vede i Ariji, mogla biti dokaz srpskog postojanja u Indiji. To znači da je bukvalno ušao u logički sistem jezika.

Znate li koliko je to teško? Što reče gospodin Radovan Damjanović ovdje jedanput, tako je krenula i Olga Luković Pjanović pa se bezmalo skamenila, nije mogla da govori, ništa. Znači, krenula bješe da istražuje filološki, pogrešnim putem, a Miloš Milojević nije. I on bješe došao do toga, ali je prešao taj stepenik i nastavio dalje. No to je vrlo, vrlo teško. Jer, to je ogromna oblast.

A zatim je Milojević naišao na pjesmu. Germanski katedristi su išli tako daleko da su tvrdili da je pjesme izmišljao, da je Miloš Milojević ustvari izmišljao pjesme srpskog naroda koje govore o doseljenju iz Indije. No, ko ne vjeruje neka u Zborniku naših junačkih pjesama — možete ga naći u knjižari Akademije nauka — nađe pjesmu "Ide šajka po moru" ili "Sveci blago dele". Jer, pjesma, narodna, srpska "Ide šajka po moru" govori o srpskoj Indiji. A pjesma "Sveci blago dele" govori o iseljenju iz Indije. A tu je pjesmu uzeo Vuk Karadžić od jedne slepe starice, ja mislim iz Grgurevaca da je bila. U njoj se bukvalno opisuje zbog čega su ti stari Vede i Arije, Srbi, otišli iz Indije. Taj podatak se sačuvao u narodnoj svijesti. Da ne idemo dalje od toga. Za sve je to čudo i makar ozbiljno pitanje, ali ne i za kritičku istoriografiju. Za njih to je bajka, maštanje, romantika, bez veze i sa čim stvarnim.

A onda je Milojević, oslanjajući se na pjesme, na običaje, i na mnogo šta drugo, ušao u sanskrit. Naravno lako mu je bilo i u sanskrt kad je prethodno ušao u logički sistem srpskog jezika. Svaki ulazak u logički sistem srpskog jezika direktno vodi u najstariji jezik na svetu. No ako smo narod iz sedmog vijeka, kako to da svako dijete može, igrajući se srpskim rečima, da otkrije i riječi stare 4000 godina? Ali Miloš S. Milojević je ušao u taj jezik i onda kaže da ta i ta riječ opisuje naziv Srbin. Kažu, ne zna se šta znači "Srbin". Nije istina da se ne zna. Ima 120 godina kako je to otkriveno. Riječ Srbin znači čovek, ratnik, vladar, plemić. Potom ona označava ljudskost, junaštvo, hrabrost, veličinu, sjaj itd. Sve to znači oblik srbh na sanskrtu, koji ustvari i nije sanskrit ("savršeni" ili "završeni"), već jedan još stariji oblik. Zatim, navodno se ne zna se šta znači riječ sarmati, sarm. No pogledajte u Milojevićevim djelima gdje on opisuje što znači sarm. On nam je pružio osnove za dalja istraživanja, a mi smo stali i zato se tako ujalovili.

To je, znači, jedan element koji je vrlo važan. Milojević je na primjer rekao da je srpska riječ mantrati u Indiji mantr. Naša nana, njihova nanah, ne mogu ih sve nabrajati, ovdje ih ima više od dvije stotine, te vas pozivam da najbolje sami vidite šta sve tu piše.

Idemo dalje. Znači, pored toga što je dokazao srpsku starinu u Indiji, on govori o talasima naseljavanja, iseljavanja iz Indije. Pazite, veličanstveno je to što je Miloš Milojević i bez otkrića Lepenskog vira, do koga je došlo gotovo sto godina poslije njegove smrti, savršene znao da je na Balkanu naše porijeklo, ne usuđujući se međutim otvoreno to i da tvrdi. A mi smo kasnije u istorijskoj nauci, pošto ga niko nije mogao dostojno slediti, napravili podelu na indoevropsku i autohtonističku školu. Autohtonistička škola smatrala je da Srbi nikad nisu izašli sa Balkana, i dalje ih ništa nije zanimalo, a indoevropska da su oni u stvari došli iz Indije. I obe su bile u pravu, ne shvatajući zapravo da su samo sastavni djelovi jedne istine. I jedna i druga komponenta jesu samo djelovi istine o srpskom narodu. A Miloš Milojević je to znao. On je pisao o talasima raseljavanja iz Indije. Tvrdio je da su se u vremenu koje se može odrediti na oko 4000 godina prije Gospoda Isusa Hrista Srbi u jednom velikom talasu povlačenja iz Indije uputili na sjever, na prostor današnjeg Sibira. A da su otprilike 3800 godina prije Hrista u drugom talasu krijenuli do predjela Kavkaza. U približno isto vrijeme Srbi su otišli i do prostora današnjeg Irana. Tome valja dodati i slijedeće: iz Sibira je jedan dio srpskog naroda otišao na krajnji istok, razdvojivši se u dva kraka. Jedan je stigao i do Japana oko 3500 godina pre Hrista. To je narod Ainu, čiji jezik spada u slovensku, takozvanu moskovljansku grupu jezika, i kojima je krst sa četiri slova s osnovno znamenje a vuk poštovana životinja, moglo bi se reći glavno božanstvo, kao u starih Srba Veselina Čajkanovića. Milojevićevo djelo mogao je znači nastaviti samo neko ko je htio da vidi neke stvari. No, u straha su velike oči, te takvih nije bilo.

Idemo dalje. Milojević tvrdi da je potom došlo do iseljavanja s Kavkaza u dva talasa. I to je indoevropska filološka škola, i to francuska, i potvrdila. Sa područja Kavkaza Indoevropljani s jedne strane naseljavaju Evropu, a drugi krak ide na jug, preko Bliskog Istoka i obale Severne Afrike do Španije, gdje su se ova dva kraka ponovo spojila. To je ta posebna iberska kultura i civilizacija. I sve je to poricano, a nauka bila upućivana u potpuno pogrešnom pravcu. Zbog čega? Samo da bi neki Nijemci kazali da Srbi nijesu u sedmom veku živjeli na Balkanu, no da su doseljenici, što je vrlo značajno ako se želi domoći bliskoistočne nafte i osvojiti cio svijet, na šta se svodi cio njihov Drang nach Osten, njihov ideološki program. Tako je zloguka, šizofrena glupost germanskog katedrizma zamijenila istinu u nauci. To je žalosno.

No Milojević je zanemarujući sve te spletke pisao da su se Srbi potom doselili na prostor Rusije. I tu navodi pjesme, i šta ruski istoričari govore o nastanku imena srb, šta pišu o kozacima i njihovom porijeklu, i šta kozaci i kozački atamani o tome sami kazuju, itd. I onda pominje Vende, o kojima sam prije govorio. Zatim se knjiga prekida, budući da se radi samo o odlomcima, kojih ima dva: jedan od 150 strana, drugi od 250.

Zatim istražuje prošlost Srba na Balkanu i piše da je savršeno svjestan da su Iliri Srbi. No to se danas ne priznaje. A znate li zbog čega? Jer ako istražite indijsku religiju kako je on učinio, ako se upoznate sa indijskim starinama, vrlo ćete lako povezati svetost zmije Veda i Arija sa svetošću zmije u Ilira, kojima je zmija glavno božanstvo. Tu i ne može biti razlike jer se radi o istim religijskim sistemima. Međusobno udaljeni u prostoru, oni su jedan iz drugog nastali — koji od kojega već je drugo pitanje. I Milojević ide dalje. Piše o rimskoj vlasti, i šta se dešavalo u njeno doba na ovom području. I tako stiže do petoga vijeka nove ere, pa nas podsjeća da smo mi pre Nemanjića na Balkanu imali dinastiju od 52 vladara. I cijela ta dinastija je zapisana u Ljetopisu popa Dukljanina. A taj Ljetopis je uništen i imamo samo jednu kopiju, mada je Miloš Milojević imao i djelove originala. No danas postoji samo jedna jedina kopija i ona se nalazi — gle slučajnosti — u Vatikanskoj biblioteci. I to prepis M. Marulića iz 16. veka. I pogledajte šta se dalje dešava. Miloš S. Milojević je, zahvaljujući svojim ličnim istraživanjima u Makedoniji, dokazao da se tu ne radi o nekoj državi koja je nastala između 5. i 12. vijeka, i koja se, kako se tvrdi, prostirala na prostoru današnje Duklje, već da je riječ o središtu te državnosti na širem prostoru Kosova i Makedonije, i to zapadne. Kao potvrdu navodi i srpska plemena koja u svoje porijeklo stavljaju careve o kojima mi danas pojma nemamo.

U cijelom ovom slučaju, valja postaviti pitanje Srpskoj pravoslavnoj crkvi na koje ona nema odgovor. To jest, ovdje imamo bar pet hiljada pitanja, koja je Miloš Milojević tada postavio, na koja Srpska pravoslavna crkva nema odgovora. A najvažnije od njih jeste: po čijem je nalogu naš sveti car Budimir David Drugi iz 9. vijeka, koga ovdje Milojević spominje uz njegovo žitije i napomenu da pola Makedonije slavi tu slavu, izbačen iz Kalendara? Ko se to usudio? Pa, onaj kome nije odgovaralo da Srbi ovdje imaju cara u 9. vijeku. To se radilo iz političkih i ideoloških razloga. Da ne navodim najekstremnije primere. Tako je Sima Lozanić, koga hvalimo kao velikog hemičara, bio zaista veliki hemičar. Jer trebalo je uništiti freske srpskoga cara po tzv. grčkim manastirima po Makedoniji, što je Sima Lozanić i učinio. Prosipao je hemijske rastvore po freskama te se danas smatraju oštećenim od vremena. To nisu radili samo Turci. Zna se tačno po kojim je manastirima to činio Sima Lozanić. Zbog čega? Jer su to bili ćirilični zapisi, a Nijemci su o tome i tada razmišljali. Konzul ruski u Skadru kaže da je njegov kolega samo u jednom danu uništio sve ćirilične zapise u jednoj crkvi u Skadru.

Znači to se radilo, uništavalo se. I zato mi ni danas ne možemo da istražujemo u tim predjelima, i danas je Srbima zabranjeno i da uđu u Makedoniju ili Albaniju. Ne možemo da istražujemo, a tamo se nalazi do 90 posto istorije o kojoj govori Miloš Milojević, kad spominje naše vladare od 5. do 12. vijeka.

Na kraju dolazimo i do Nemanjića.

I tek tu se pošteni istraživač može šokirati i razočarati istovremeno, videvši kako smo i tu lagani i prevareni. Ja sam mislio da su katedristi bar tu ostavili čestice istine. Profesor Bođanski sa Moskovskog univerziteta, iz vremena kada Miloš Milojević tamo studirao, spominje da su Ukrajinci večno zahvalni caru Dušanu Silnom, koji je razbio Tatare u jednoj bici i zaštitio ih od pogroma do kojih bi došlo da su ih Tatari nadvladali. Milojević je zato pored svih svojih djela napisao i jedno o Nemanjićima, koje je pružilo potpuno drugačiju sliku o prošlosti Nemanjića od one poznate nama. Da ona ne bi izgledala fantastična treba napomjenuti da se cijela naša istorija srednjeg vijeka zasniva na nekih 120 povelja i 10 novčića iz doba oblasnih gospodara.

Devedeset posto knjiga koje su istraživale bilo šta iz prošlosti srpskog naroda su zabranjene. Mi govorimo o istoriji srednjeg vijeka, a Dušanov zakonik nije sačuvan u originalu. To je tek posebna priča. Naime, taj Zakonik vodi direktno porijeklo iz vedsko-arijskog prava, iz Manuovog zakonika, kako je to je istražio veliki Ilija Živančević u svojoj Knjizi novom pokoljenju. Tako je došlo do toga da mi na osnovu Dušanovog zakonika koji nije sačuvan u originalu, i na osnovu svetosavskog Zakonopravila, koje je alfa i omega srpskih crkvenih zakona a od koga nisu prevedena ni dva lista od osam stotina postojećih, mi na osnovu neprevedenih i neobrađenih osnovnih podataka iz naše baštine zaključujemo o srpskom srednjem vijeku. Zato je i moguće da germanski katedristi tvrde da je Dušanov zakonik sastavljen od vizantijskog običajnog prava, od vizantijskog crkvenog prava i nešto malo srpskog običajnog prava. To je isto kao da kažemo da ovdje u Beogradu žive Srbi, Kinezi i Japanci. Istina je da 50 tačaka zakona pripada vizantijskom zakonodavstvu, no 150 pripada Manuovom. I to je Ilija Živančević lepo dokazao. U Manuovom zakoniku imate zapis: ako velikaš udari velikaša toliko i toliko da plati. Ista takva odredba uz drugačije nazive postoji i u Dušanovom zakoniku. No, djelo Miloša Milojevića ne završava se ni sa Nemanjićima ni sa Dušanovim zakonodavstvom i sličnim. On dalje iznosi kapitalne istorijske činjenice o pogromima nad Srbima u 17. i 18. vijeku, na području tadašnje Ugarske.

Sve u svemu Milojević je bio jedan ekstrem, ekstrem koji se nije stidjeo Nijemaca, Vatikana, sankcija, ovoga ili onoga, već se jednostavno zatvorio u sebe i radio svoj posao. Svi su ga pljuvali osim Pante Srećkovića i pojedinih njegovih kolega, profesora na Bogoslovskom fakultetu. A on je veličanstveno nastavljao da ide svojim putem i otkrivao stvari. I pet strana njegovog djela bilo je dovoljno za nečiji doktorat. Kad su naučnici konačno krenuli da istražuju ono što je on započeo, oni pametniji kao Svetislav Bilbija i Radivoj Pešić su iskoristili njegove napomene o, recimo, Srbima u Italiji i slične, i došli do svojih zaključaka. Po ovome ispada da je Miloš Milojević maltene unaprijed znao šta će biti otkriveno, pošto su se i njegove pretpostavke šta će se tek pronaći na području Italije i Balkana pokazale tačnim čitavih 70 godina poslije njegove smrti.

I, umjesto konačnog zaključka o Milošu S. Milojeviću — velikanu srpske, evropske i svetske nauke — valja reći i ovo: nema ni jedne enciklopedije u ovoj zemlji koja ga spominje, niti kad je umro niti kad je rođen. Njegovo najvažnije djelo se ne spominje. Jednostavno, potpuno je izbrisan. U Akademiji nauka se razgovara o Društvu Sv. Save bez pomJena njegovog osnivača Miloša Milojevića. A koliko im je smetao dok je bio živ možemo naslutiti i iz zahtjeva austrijske i turske vlade Obrenovićima da ukinu Društvo Sv. Save. Očigledno, to Društvo i njegovog osnivača naši neprijatelji nisu smatrali bezazlenim. S druge strane mi cijenimo kao istoričara Stojana Novakovića koji je od najvećeg turskog koljača, jednoga paše, dobio medalju za naučna dostignuća. I to se smatra kritičkom istoriografijom, naukom, šta li. Usto valja imati na umu da dok je i jedan autohtonista, ekstrem, živ, svi katedristi ćute. Tu se stiču i zavjera poricanja i zavjera ćutanja, ili da govorimo o programu, za one kojima se ne sviđa riječ zavera. Međutim kako koji autohtonista umre, oni pomole glave. Tako je Ilarion Ruvarac, najgori srpski monah svih vremena i austrijski agent, psovao majku Milošu S. Milojeviću, kad mu ništa drugo nije mogao. No ništa što su svi oni činjeli nije spriječilo da djelo Miloša Milojevića dođe do nas i da nam pruži nadu da ćemo makar pokušati, i bar djelimično ako ne potpuno uspjeti, da nastavimo njegov naučni rad.

Ovdje je prisutan g. Radovan Damjanović, koji je ušao duboko u logički sistem jezika, i ide Milojevićevim pravcem. Ovdje je prisutan g. Radovan Tomašević, koji je rekao jednu sjajnu stvar. Naime, Arnauti tvrde da su njihovi zakoni od Leke Dukađina a ispada da su iz doba bronze, i da predstavljaju patrijarhalne zakone Srba. Znači, Milojevićevo djelo se nastavlja, daj Bože i da se ovekovječi, jer — i to ne kažem iz nacionalnog ponosa ili radi nacionalne obnove, već jednostavno zbog istine — samo istina o sebi može Srbima u ovom vremenu pružiti mogućnost da se nose sa istinskim neprijateljima, i lažnim prijateljima. Hvala vam.


(Predavanje na temu Nepoznanice srpske povesti, održano 29. avgusta, 2002. godine u Knjižari Žagor u Beogradu, u okviru redovnih sastanaka SRPSKOG KLUBA)

ANDRIJA VUJOVIĆ rođen je 1977. Dubrovniku. Osnovnu i srednju školu završio u Herceg Novom. Studira istoriju na Filozofskom fakultetu u Beogradu. Od novembra 2000. aktivista Otačestvenog pokreta Obraz. Idejni osnivač i prvi predsednik prve studentske pravoslovne organizacije na Beogradskom univerzitetu posle Drugog svetskog rata, Sveti Justin Filosof. Član SRPSKOG KLUBA. Živi u Beogradu.

scribd
Sačuvana
Angelina
Administrator
Hero Member
*****
Van mreže Van mreže

Poruke: 760



Pogledaj profil
« Odgovor #5 poslato: Jun 19, 2011, 05:45:00 pm »

*
Sudbina jednog od prvih naučnika koji su tragali za korenima Srba


GDE JE NESTALO 17 SANDUKA

Miloš S. Milojević, istraživač i ratnik koji je živeo u devetnaestom veku, ostavio je na hiljade stranica rukopisa o istoriji Srba kojima se izgubio trag

Gotovo da nema knjige onih autora koji se bave poreklom Slovena, odnosno Srba, zagovornika da Sloveni nisu došljaci na Balkan, a da se bar na jednom mestu ne pomene ime Miloša S. Milojevića. Slično je i sa sagovornicima na tu temu, pristalicama takozvane autohtonističke škole.

Iza ovog naučnika koji je živeo u devetnaestom veku zvanično je ostalo malo dela, ali pristalice njegove teorije i pobornici njegovog rada govore o sanducima zaostavštine i hiljadama stranicama u rukopisu. Činjenica je da posle smrti njegovu rukopisnu zaostavštinu nije prihvatila nijedna srpska ustanova. Ostalo je zabeleženo da se na tavanu Prvostepenog suda Okruga beogradskog, posle oslobođenja 1918. godine, nalazio pun sanduk Milojevićevih rukopisa. Oni koji tragaju za njegovom zaostavštinom tvrde da je na tom tavanu bilo čak sedamnaest takvih sanduka sa rukopisima i ličnim stvarima.

U knjizi "Srbi... narod najstariji" Olga Luković-Pjanović na jednom mestu je napisala: "Zbog nepijateljskog gledanja stranih sila na rad Miloša Milojevića, a i zbog zavedenih srpskih sinova, koji su poslušno sledili te tuđe mračne moći, o ovom našem velikom čoveku punom ljudskih i naučnih vrlina nikada nije bila urađena jedna valjana biografija. Taj posao, takođe, čeka sutrašnju Srpsku akademiju znanja! Apsolutno je neophodno da se pronađe Milojevićeva zaostavština, koja se možda čuva u beogradskoj Narodnoj biblioteci, jer možda su još, kojom srećom, te četiri hiljade strana prave istorije Srba u pripremi sačuvane. Možda se s tim rukopisom nalazi i devet svezaka rukopisa, takođe neobjavljenih, pa četvrta knjiga "Srpskih običaja" i poveće delo "Nemanjice". Takođe je veoma važno da se pronađe ta njegova etnografska i geografska mapa Srba i srpskih zemalja u Turskoj i Austriji, jer je sasvim pouzdano da će se pomoću nje najbolje ustanoviti gde je još sve bilo Srba u njegovo vreme".


TRAGAČ ZA ISTINOM

Ko je bio čovek oko čijih radova se i danas, iako je umro pre više od sto godina, među naučnicima lome koplja? Tragajući za njegovom zaostavštinom u zvaničnim ustanovama se uglavnom nailazi na zid ćutanja. Ili neznanja. Tek tu i tamo se pojavi pokoja Milojevićeva prepiska, fototipsko izdanje knjige, ali od građe zbog koje je gurnut na marginu — ni traga. Retko se, zaključak je, javljaju takve suprotnosti u oceni nečijeg rada kao što je to slučaj sa Milošem S. Milojevićem.

Stefan Milojević bio je sveštenik u mačvanskom selu Crna Bara. U njegovom domu 16. oktobra 1840. godine bilo je bučno i svečano. Rodio mu se sin Miloš. Napredno dete posle završene osnovne škole u Glogovcu odlazi u Beograd, gde na Beogradskom liceju uči pravne nauke. Željan znanja, posle završene gimnazije stiže u Moskvu i na Državnom univerzitetu sa odličnim uspehom za tri godine završava pravne nauke. Pored ostalih predmeta, Milojević je kod tada čuvenog profesora J. Bođanskog slušao i uporednu filologiju slovenskih živih i izumrlih plemena. Tada se upoznao i sa zavidnim dostignućima ruske lingvistike, etnologije, arheologije i istoriografije. Došao je i do literature na ruskom u kojoj su istraživani drevni jezici, počevši od sanskrita, zatim do dela koja su se bavila istorijom Indije, Rusije, Kine, Egipta, Kavkaza, Balkana, baltičkog prostora. Posle svih tih proučenih dela Milojević se definitivno svrstao u grupu onih naučnika pristalica autohtonističke istorijske škole koja je nudila dokaze da su Srbi najstariji balkanski narod, te da su na ovim područjima živeli mnogo pre Rimljana i Grka.

U to vreme na Velikoj školi i u Srpskom učenom društvu srpski istoričari su već bili prihvatili takozvanu germansku istorijsku školu koja je stigla iz slavističkog centra Bečkog univerziteta. Prema toj školi, koja je svoju teoriju nametnula nama kao naučnu osnovu, Sloveni su stigli na Balkan u sedmom veku. Glavni zagovornici ove teorije bili su Stojan Novaković, Milojevićev zemljak iz Šapca i školski drug, i Ilarion Ruvarac, arhimandrit.

Po povratku iz Moskve Milojević se 1865. zapošljava kao pisar u Okružnom sudu u Valjevu. U vreme srpsko-turskih ratova od 1876. do 1878. godine osnovao je i poveo u rat dobrovoljačke jedinice Moravsko-dobričko-dobrovoljački ustaški kor, Dobrovoljačko-ustaški raško-ibarski kor i Deževsko-ibarsko-ustaški kor. Njegovi dobrovoljci, pred kojima je uvek prvi jurišao, nikada se nisu povukli sa bojnog polja, a ostalo je zabeleženo da su u bitkama oslobodili čak četiri stotine srpskih sela.

Milojević ratuje, putuje, predaje u školama i istražuje korene Srba. U skromnoj biografiji, između ostalog, piše: "Putovao je prerušen. Sad je bio majstor zidar, sad zograf ('moler') koji je stupao u pogodbe za izradu crkvenih živopisa, a kadšto se — gde i kad treba — javljao i pravim imenom i smerom svojim".—

Ratovao je Milojević na nekoliko frontova. Godine 1881. za časopis "Istok", kako je sam zapisao, za dva dana i noć napisao je članak koji je kasnije pretočen u knjigu "Naši manastiri i kaluđerstvo" sa 120 strana. U uvodu on veli: "Od nekog doba neprestano se potrza u našim novinama, osobito takozvanim ’preko’, pa još i u našim ovde skupštinama, čas naročito, a čas opet i kao mimored, pitanje o našem kaluđerstvu, manastirima, a naročito manastirskim imanjima. To je u poslednjoj, odveć plodotvornoj, svakojakim i svevazmožnim zaključcima i ozakonjenjima, skupštini donesen i zaključak da se naši manastiri smanje, svedu na nekakve ’istorijske manastire’ u samoj stvari i zapravo unište, a kaluđerski red sa svim istraje i iživi u našoj narodnosti".

Na nedavno održanoj promociji karte "Srpski belezi na Kosovu i Metohiji" direktor Republičkog zavoda za zaštitu spomenika kulture Mileta Milić, između ostalog, rekao je i kako je prvi popis srpskih belega na Kosmetu sačinio Miloš S. Milojević. U arhivi SANU postoji i pismo koje je Milojević 1870. godine poslao Srpskom učenom društvu o prvom popisu arheoloških starina u Zapadnoj Srbiji. U istoj ustanovi postoji još jedno pismo koje je Milojević poslao nekom od tadašnjih ministara gde kaže "da će on, iako bolestan, ići na Kosmet radi nekog pregovora, jer je u Prištini u po bela dana u centru ubijen jedan pop. Sve to ima veze sa "Albanskom ligom" koja se povezuje i prelazi u ruke austro-madžarske koja nemirima hoće da iznudi od Evrope ovlašćenje da taj kraj posednu". (Pismo nosi datum 4. januar 1881. godine.


SRBI PRE RIMLJANA

Pokušavajući da dokaže da su Srbi starosedeoci na ovim područjima, Milojević ostavlja i ovakav zapis: "Da je srpska crkva starija i od rimske i grčke, osim potvrde pape Jovana îî, pisane kralju srpskom Mihailu, kojom tvrdi da je srpska crkva starija i od grčke i od rimske, svedoče tolike silne bivše episkopije, postojavše do Konstantina Velikog, među kojima samo da pomenem: Sredačku (Sofijsku), Skopljansku, Nišku, Beogradsku, Vodensku, Morozviždsku, Remešku itd, svedoče još toliki sveci i mučenici Srbi, koji se boriše protiv idolopoklonika i muhamedanaca, jeretika i bezbožnika Bugara i ostalih, kao brojni episkopi".

Onima koji su mislili drugačije od Milojevića, a nije ih bilo malo, sigurno su smetale i ovakve Milojevićeve beleške. U jednom od zapisa Miloš S. Milojević piše "da su Srbi kao roblje rimsko, živeći od iskoni u svim ovim svojim sadašnjim zemljama, a tada još i od Italije ili Sredozemnog mora, pa do Grčkog, i od Jadranskog pa do Crnog, imali i svoje hramove i svoje sveštenstvo, i uređenu svoju crkvenu upravu u licu svojih arhiepiskopa, koji su najpre, i to od prvog veka po Hristu pa sve do četvrtog, sedeli u predgrađu Sirmijumovom, drugoj rimskoj prestolnici, takozvanoj, i još i danas nazivajućoj se Mitrovici na Savi, zbog čega je se od tih srpskih mitropolita, ili arhijera, to predgrađe nekadašnjeg ogromnog Sirmijuma tako i prozvalo, pa su odavde, navalom Huna u četvrtom veku po Hristu, morali izmaći se dalje, zajedno sa državnom rimskom vlašću u Zvečan, današnje razvaline u dnu Kosova, i u predgrađu istoga staniv se opet mu dali svoj naziv Mitrovica, koja još i danas postoji, na Kosovu, u poslednjem svom ropscu kao varoš".

Kada je došlo do sudara "prsa u prsa" germanske i Milojevićeve autohtonističke škole, ovaj naš velikan 1881. godine piše ovako: "Srpskom učenom društvu nije stalo bilo ni do prostora srpskih zemalja, koje Porfirogenit u svom delu "De Admin" navodi, koji prostor većinom obuhvata i bivša Pećka srpska patrijaršija, a u kome i sada žive Srbi, već ono gura srpske zemlje i još sada tamo živeći srpski narod u svakojake tuđince, samo da ne budu Srbi, a u svojim školskim knjigama i istorijama dokazuje dokle je plot kneževine Srbije, da su i Srbi dotle itd... Evo samo radi bruke i sramote naše i naših previsoko naučenih zapadnih pitomaca i državnika, koji znaju koliko se krompira u svakom loncu godišnje svoj Đermaniji skuva, koliko se čaša piva, kakvog i gde, proizvede i popije, koliko se i kakvih kotleta pojede, šampanjskog vina proizvede i popije u svoj Francuskoj, koliko se i kakvih, od koje porode, goveda, od koliko godina itd. bifteka napravi i pojede u Engleskoj, proizvede i popije konjaka, punča itd, a ne znaju i neće da znaju da još žive Srbi kao što i u gornjem svom delu Porfirogenit kaže, koji je najhrđavije pisao za Srbe i sveo ih što je mogao na najmanji prostor".


JEDNA ZVEZDA SE UGASILA

I pored evidentnih teškoća na koje je nailazio u svojim istraživanjima, nekoliko Milojevićevih dela ipak je ugledalo svetlost dana. Tokom 1871. godine, dok se klešta bojkota nisu sastavila, "Glasnik" Srpskog učenog društva objavio mu je tri dela: "Pravila svete Petke Paraskeve srpske", "Pravila svetom Simeunu srpskom" i "Opšti list srpske patrijaršije u Peći". Prikupio je, mahom po Staroj Srbiji, sistematizovao i podelio po vrstama i motivima oko sedam stotina narodnih pesama, objavljenih u tri sveske 1869, 1870. i 1875. godine pod naslovom "Pesme i običaji ukupnog naroda srpskog".

Gotovo u isto vreme, takođe u tri knjige, 1871. 1872. i 1877. godine, objavio je "Putopis dela Prave (Stare) Srbije". Najznačajnije njegovo delo "Odlomci istorije Srba i srpskih i jugoslovenskih zemalja u Turskoj i Austriji" izašlo je u dve knjige 1872. Godine 1873. izdao je istorijsko-etnografsku geografsku mapu Srba i srpskih (jugoslovenskih) zemalja u Turskoj i Austriji, a 1881, kao dodatak ovoj mapi, "Narodopisni i zemljopisni pregled srednjeg dela Prave (Stare) Srbije" sa etnografskom mapom srpskih zemalja u kneževinama: Srbiji, Crnoj Gori, Bugarskoj, Kraljevini Rumuniji, Austro-Ugarskoj i Turskoj carevini.

Krajevi koji su verovali Milojeviću i njegovom radu oduživali su mu se još za života. Tako je postao počasni član gradskih opština Prokuplja, Vranja, Kuršumlije, Niša, počasni član opština Draguške, Velikoplanske i Končićke u srezu Prokupačkom, okruga Topličkog. Za iskazanu hrabrost u srpsko-turskim ratovima odlikovan je Srebrnom i Zlatnom medaljom za hrabrost i Takovskim krstom petog, četvrtog i trećeg stepena, dobitnik je Ratne spomenice i još mnogih drugih odličja.

Miloš S. Milojević je umro iznenada 1897. godine. Istraživači njegovog života i rada, doduše oni koji uporno tragaju za njegovom zaostavštinom, pominju kao mogućnost da je Milojević — otrovan. Bilo kako bilo, činjenica je da se o njegovom radu i danas u nekim krugovima ćuti, a u nekim govori šapatom. A jedan nekrologičar ovim rečima je otpočeo izveštaj o smrti Miloša Milojevića: "Jedna zvezda na srpskom nebu utrnula je. Ona beše neobičnog sjaja, te i ako zvezda osvetljavaše daleku... daleku prošlost naroda srpskoga, osvetljavaše tamne kutove prostrane otadžbine Srbinove, i na toj svetlosti mi poznadosmo što nismo poznavali, videsmo braću našu, srpski narod u svoj Srbiji od iznad Kaloče i Moriša, pa do Beloga mora, i od sinjeg Jadranskog mora, pa do reke Alte, Osme i Donje Marice".
 

Ognjan Radulović
Deo teksta preuzet sa: Politika
Sačuvana
Angelina
Administrator
Hero Member
*****
Van mreže Van mreže

Poruke: 760



Pogledaj profil
« Odgovor #6 poslato: Jun 28, 2018, 08:47:47 pm »

*

POMEN i PODSEĆANJE: Mr Dragiša Kostić (1965—2012) — "ŽIVOT I DELO Miloša S. Milojevića"


Pre šest godina, 24. februara 2012. godine, preminuo je kustos istoričar Narodnog muzeja u Leskovcu i bivši direktor te kulturne institucije Dragiša Kostić. Dragiša Kostić je iza sebe ostavio suprugu Nadica i ćerkicu Petru. Sahranjen je na Svetilijskom groblju u Leskovcu. Dragiša je poreklom od oca nastavnika opštetehničkog obrazovanja i majke učiteljice, a kasnije i psihologa u osnovnoj školi, koji su ga očigledno pravilno vaspitali i usmerili u životu. Studirao je na Filozofskom fakultetu Univerziteta u Sarajevu, na katedri za istoriju od 1987. do 1992. godine. dilomirao je na Filozofskom fakultetu Univerziteta u Prištini 1993. godine. Završio je poslediplomske studije (istorija) na Filozofskom fakultetu Univerziteta u Beogradu. Stručno zvanje kustosa stekao je 1994. godine. Po kazivanju njegovog ujaka i koautora knjige o Milojeviću, akad. dr Đorđevića Dragiša je bio zaljubljenik u istoriju, sa lakoćom je mogao izraditi i odbraniti doktorat, a ostavio je puno radova u Leskovačkom zborniku i ostalim štampanim izdanjima leskovačkog muzeja i časopisima, kao i bogatu ličnu biblioteku. Sarađivao je sa Matiocom srpskom u Novom Sadu gde je i objavljivao takođe svoje radove.

Akademik Đorđević kaže: — Imali smo identična gledišta na delo Milojevića, kao i na stariju istoriju srpskog naroda. Kao naučni radnik u muzeju bio je cenjen i uvažavan, i svi su ga voleli. Ostavio je dragocene zapise o starom Leskovcu i Milošu S. Milojeviću. Bio je živ kada je izašla naša zajednička knjiga o Milošu, iako nismo znali da pišemo o istoj ličnosti. Otuda je on uzeo stručniji deo, a ja sociološko-kulturni deo propagiranja Miloša — završava svoje viđenje ujak Radomir Đorđević.

Autor je više stručnih radova objavljenih u "Leskovačkom zborniku", "Našem stvaranju", "Pomaku". Takođe, imao je više samostalnih izložbi i kataloga. U svojstvu koautora, objavio je monografiju "120 godina Opštinskog odbora Crvenog krsta Leskovca", i knjigu "ŽIVOT I DELO Miloša S. Milojevića", u izdanju "SERBONA", Niš, 2006. godine sa akad. dr Radomirom D. Đorđevićem.

U knjizi Kostić kaže: "Pisani tragovi o Milošu S. Milojeviću i njegovom radu, na koje smo naišli u literaturi, govore u prilog tezi da je bio jedna od onih ličnosti u srpskoj istoriji koje su svoj život, svoju profesiju i svu stvaralačku energiju podredili patriotskom radu i ostvarivanju cilja srpskog nacionalnog ujedinjenja.", navodeći na dve strane knjige bibliografiju radova M. S. Milojevića od čega pominjemo samo: "Zarije R. Popović navodi da je imao još 9 knjiga "Putopisa" u rukopisu i 1 (četvrtu) knjigu "Pesama i običaja" u kojoj bi bilo 4.000 nigde neštampanih srpskih reči. Kod sebe je imao i poveće delo "Nemanjića" i više stotina tabaka velikog dela "Istorije Srba". Jovan H. Vasiljević navodi da je (po kazivanju) posle oslobođenja 1918. godine nađen jedan sanduk Milojevićevih rukopisa na tavanu Prvostepenog suda za okrug beogradski. Milan Đ. Milićević navodi da je "po svoj prilici" starih Srbulja i rukopisa ostalo kod njega posle smrti i da je imao bogatu ličnu biblioteku starih zapisa."

Pominjući Milojevićevu Istorijsko-etnografsku i geografsku mapu, Kostić kaže: "Sam Milojević se distancirao od jugoslovenske ideje za koju, u svom sistemu, nikako nije mogao naći mesta.", navodeći reči Zarije R. Popovića iz teksta "Miloš S. Milojević", objavljenog u časopisu "Bratstvo", broj 8, iz 1889. godine: "za mene ima samo srpsko, rusko itd. pitanje, a ne nekakvo slovensko itd. ja hoću na tome da radim, i to mi je krajna cel, da mi Srbi živimo zasebno i samostalno i Srbiji višeobeleženoj, pod svojim vladaocima, pa tek kao sa svim slobodni, ujedinjeni, uređeni itd. da živimo kao zasebna, samostalna, cela i nikim i ničim neprikosnovena jedinica, u savezu sa ostalim samostalnim i svakim za sebe neprikosnovenim državno-narodnim jedinicama u kolu sada tako zvanom opšteslovenskom, a nekada samo srpskom.". Koliko je Milojević bio u pravu u ovom svom stavu i sa svojom mapom, može se sagledati i na osnovu mapa: "Areal rasprostiranja zimskih obredno-ophodnih povorki na južnoslovenskom prostoru" i "Obredni termini božićne pečenice na južnoslovenskom prostoru", objavljenih u doktorskuj disertaciji "KOLEDARSKE I BOŽIĆNE PESME U KONTEKSTU ZIMSKIH KALENDARSKIH OBREDA", autora mr Svetlane Tornjanski Brašnjović, odbranjene na Filozofskom fakultetu Univerziteta u Novom Sadu 2015. godine.

Saosećajući sa porodicom poč. Dragiše Kostića, zbog gubitka oca i supruga i oslonca u njihovom životu, svesni koliki je gubitak za društvo prerani odlazak tako vrsnog istoričara i uskraćenost zbog neostvarenog naučnog rada, daje nam volju da istrajemo u spoznaji istinite i prave istorije Srba.

Predrag Ž. Đurić | Zvanična internet prezentacija Удружење Милош С. Милојевић
Sačuvana
Stranice: [1]   Idi gore
  Štampaj  
 
Prebaci se na: