Jovan Popović (1810—1864)
Dobrodošli, Gost. Molim vas prijavite se ili se registrujte.
LIKOVNA UMETNOST « SLIKARSTVO « Srpski slikari XIV—XIX veka « Jovan Popović (1810—1864)
Stranice: [1]   Idi dole
  Štampaj  
Autor Tema: Jovan Popović (1810—1864)  (Pročitano 5294 puta)
0 članova i 1 gost pregledaju ovu temu.
Angelina
Administrator
Hero Member
*****
Van mreže Van mreže

Poruke: 1557



Pogledaj profil
« poslato: Novembar 13, 2015, 02:18:16 am »

*

JOVAN POPOVIĆ
(Opovo, 14.10.1810 — Pančevo, 25.09.1864)


Jovan Popović, značajan predstavnik srpskog bidermajer slikarstva, rođen je 14. novembra 1810. godine u Opovu, u Banatu. Slikarstvo je učio kod Konstantina Danila. Školovanje je nastavio 1842. godine, na bečkoj Akademiji, kod profesora Jozefa fon Firiha i Leopolda Kupelvizera. Nakon završetka studija, 1846. godine, došao je u Beograd. U tom periodu nastaje i jedan od njegovih najboljih portreta, "Dete s jagnjetom". Iz Beograda je otišao za Vršac a potom u Pančevo.

Svojom umetničkom aktivnošću početkom prve polovine XIX veka, nagovestio je početak likovnog preporoda u Kneževini Srbiji. Slikao je pretežno portrete ljudi, žena i dece, pripadnika građanskog sloja, portrete značajnih ličnosti srpske političke i kulturne istorije: kneza Mihaila, kneza Aleksandra Karađorđevića... Pored portreta slikao je pejzaže i ikonopise: u Irigu Nikolajevska crkva (deo ikonostasa), u Segedinu, Nikolajevska crkva (ikonostas), u Kovilju (ikonostas i mobilijar) u Subotici, Vaznesenjski hram (ikonostas), u Novom Sadu, Uspenska crkva (zidne kompozicije).
Sačuvana
Angelina
Administrator
Hero Member
*****
Van mreže Van mreže

Poruke: 1557



Pogledaj profil
« Odgovor #1 poslato: Novembar 15, 2015, 08:12:02 pm »

*

JOVAN POPOVIĆ — S L I K E





Portret deteta sa jagnjetom, 06.05.1846.
Narodni muzej, Beograd
Sačuvana
Angelina
Administrator
Hero Member
*****
Van mreže Van mreže

Poruke: 1557



Pogledaj profil
« Odgovor #2 poslato: Novembar 17, 2015, 10:09:14 pm »

*

JOVAN POPOVIĆ — S L I K E




Vuk Karadžić, 1846.
Tehnika: ulje na platnu
Dimenzije: 72 x 58 cm
Izvor: arte.rs


Knez Mihailo Obrenović, 1841.
Tehnika: ulje na platnu
Dimenzije: 110 x 95 cm
Izvor: arte.rs
Sačuvana
Angelina
Administrator
Hero Member
*****
Van mreže Van mreže

Poruke: 1557



Pogledaj profil
« Odgovor #3 poslato: Novembar 17, 2015, 10:57:00 pm »

*

JOVAN POPOVIĆ — S L I K E





Bogorodica sa Hristom, 1842.
ulje na platnu, 95 x 74,2 cm
Sačuvana
Angelina
Administrator
Hero Member
*****
Van mreže Van mreže

Poruke: 1557



Pogledaj profil
« Odgovor #4 poslato: Novembar 20, 2015, 04:38:11 am »

**
SRPSKI NOVI VEK I i II


JOVAN POPOVIĆ

Smrću mitropolita Pavla Nenadovića 1769. godine, nagovešten je završetak jedne etape u razvoju srpskogbaroknog slikarstva. Mlađi slikari koji su se borili za svoje mesto i naručioce sve su se češće okretali srednjeevropskim uzorima. Sedamdesete godine XVIII veka nisu bile obeležene samo previranjima u slikarstvu, nego i u duhovnom životu, koja su pratila napuštanje starih i prihvatanje novih shvatanja. Izborom Jovana Georgijevića za mitropolita, u krugu visoke crkvene jerarhije prevagnula je struja koja se suprotstavljala dotadašnjoj rusko-ukrajinskoj kulturnoj orijentaciji i zalagala se za čvršću usmerenost ka Beču. Tokom sedamdesetih godina, upravo u vreme kratkotrajne vladavine mitropolita Georgijevića i njegovog naslednika Vikentija Jovanovića Vidaka, započela je poslednja decenija carevanja Marije Terezijeu kojoj je dvroski centralizam vodio odlučujuću bitku za apsolutističke reforme, na čijem udaru je bila prevashodno crkva. Sprovođenje ovih reformi poklapa se sa desetogodišnjim delovanjem Ilirske Dvorske deputacije (1769—1779) na čijem čelu se nalazio grof Franjo Koler. Regulamentom je smanjena ranije moć karlovačkih mitropolita kao političkih poglavara nacioje, a njihov duhovni status je znatno ograničen.

Prvi znaci krize ranobaroknog piktoralnog sistema osećali su se i ranije. Ona je još od sredine veka potresala šire granice pravoslavlja, a u srpskom baroknom slikarstvu nagoveštavalo ju je delo JOVANA POPOVIĆA. Popović je svoje obrazovanje stekao u Kijevo-pečerskoj školi, početkom 50ih godina. Za vreme boravka Jovana Popovića u Kijevu na čelu slikarske škole se još uvek nalazio Alimpij Galik. Ali on kasnije napušta školu. Odlazak Alimpija Galika označio je definitivan poraz napora da se umerenim reformama retrospektivna ranobarokna poetika prilagodi aktuelnim zapadnoevropskim shvatanjima. Upravo u vreme kada je Jovan Popović završio školovanje u Kijevo-pečerskoj školi je bilo nagovešteno novo poglavlje u razvoju ukrajinske barokne umetnosti. Popović se u Karlovačkoj mitropoliji prvo pojavljuje kao saradnik Vasilija Ostojića. Rade zajedno na iriškoj Nikolajevskoj crkvi gde se vidi Popovićeva težnja da se uklopi u manir glavnog majstora. Popović radi ciklus Velikih praznika (medaljoni pored carskih dveri), Avramova žrtva i Isaijino očišćenje (iznad bočnih dveri), dopojasne likove proroka, Mariju Magdalenu i Longina, deizis na arhijerejskom tronu. Koloristički način slikanja je sapet graficistikom mrežom zlatom iscrtavanih linija, ali upotreba predložaka nije svedena na standardni odabir iz uticajne Biblije Ektipe, na koju se ugleda većina srpskih ranobaroknih slikara. Osnovni narativni sklop je određen poštovanjem tradicionalne konvencije. Preobražaj ranobarokne piktoralne poetike je još očigledniji u sledećoj narudžbini, koju radi samostalno. To je ikonostas Nikolajevskog hrama u Segedinu. Na dva središnja medaljona carskih dveri su naslikane Blagovesti, dok su u preostala četiri medaljona smešteni likovi jevanđelista. Na bočnim dverima su starozavetni Aron i Melhisedek. Na prestonim ikonama su sveti Nikola, Bogorodica, Hristos i Jovan Krstitelj. Praznične ikone su neoubičajeno grupisane. Sedam malih medaljona je raspoređeno oko dvaju većih ovalnih medaljona sa predstavama Preobraženja i Vaskrsenja. Kompoziciona rešenja ciklusa Velikih praznika su bliska istoimenim scenama u iriškoj Nikolajevskoj crkvi. Neke od kompozicija, kao Vavedenje Bogorodice, skoro su istovetne. Razlikuju se tek u ponekom detalju arhitektonske pozadine ili gestu nekog od aktera. Nekoliko ikona sa kojih je skinut kasniji premaz pokazuje da je likovni jezik istovetan i da je prevashodno zasnovan na slikarevom kolorističkom potencijalu. Popović se predstavlja kao slikar koji teži napuštanju ranobarokne poetike. On slika širokim zamahom četke, mnogo slobodnije od bilo kog savremenika. Mada se ponekad pod lazurno slikanim površinama naziru tragovi crteža, on namaz nanosi sa rutinom i sigurnošću iskusnog majstora koji volumene modeluje bojom. On je jedan od prvih srpskih baroknih slikara koji slika valerski i primenjujući svetlo-tamni postupak izvlači bojene vrednosti iz osnovnih tonova. On je slikar koji dobro poznaje anatomiju i skraćenja. Ovi likovni kvaliteti pružili su osnove da se Popoviću pripiše ikonostas iz subotičkog Vaznesenjskog hrama, slikan 1766. kao i monumentalne zidne kompozicije Isterivanje trgovaca iz hrama i Parabola o udovičinim lepotama iz Uspenske crkve u NS koje su nastale početkom naredne decenije. Ove atribucije bi bilo moguće pouzdanije potvrditi da je sačuvan stari ikonostas imobilijar u hramu Kovilja (njegove najznačajnije narudžbine koju radi sa T. I. Češljarem). Zidne slike iz novosadskog Uspenskog hrama jasno najavljuju promene u razvoju srpkog baroknog slikarstva.

Autor teksta nepoznat
Sačuvana
Angelina
Administrator
Hero Member
*****
Van mreže Van mreže

Poruke: 1557



Pogledaj profil
« Odgovor #5 poslato: Decembar 17, 2015, 02:14:36 pm »

**
UMETNOST XIX VEKA


JOVAN POPOVIĆ — BIDERMAJER

Danilov učenik Jovan Popović je najčistiji predstavnik epohe srednjoevropskog bidermajera. Rođen je 1810 u banatskom selu Opovu. On je u Danilu video učitelja i trajni uzor. Ne postoje materijalni dokazi da je bio Danilov učenik, ali analiza stila, ne samo prvih radova, vodila je čak do zaključaka da je "do kraja ostao u okvirima danilovskog slikarstva, nešto malo tvrđi u formi i suvlji u fakturi, ali u nekim svojim portretima skoro ravan svom uzoru". Aprila 1842 godine došao je na Akademiju u Beč, gde je ostao do kraja 1845 ili početka 1846. Vodeće ličnosti austrijskog i bečkog bidermajera bili su istovremeno i profesori Akademije. Jozef fon Firih i Leopold Kupelvizer, u čijoj klasi crtanja je bio i Popović. Tada je njegovo slikarstvo sazrelo. Prve korake je načinio u Vršcu između 1835 i 1837. Sledeće dve godine je putovao po Sremu i slikao. Prešao je u Beograd 1839, i tu ostao do otvorene mogućnosti da se upiše na bečku Akademiju. Jovan Popović se vraćao u Beograd i naročito između 1849—52. bio na putu da ostvari uspešnu karijeru. Međutim, izgleda da nije mogao da izdrži rivalstvo sa Dimitrijem Avramovićem (u to vreme radi Sabornu crkvu), miljenikom crkvenih i prosvetnih vlasti kneževine. Vratio se nazad u rodni Banat, oženio se 1854 uz kumstvo Jovana Sterije Popovića, i dosta rano bolno i nesrećno umro od slinavke 1864.

Prvi izvesno datovani Popovićevi radovi, portreti, potiču iz 1833. Jasno je dejstvo Danilovog načina rada. Razlike su se ispoljavale u konačnom rezultatu, ali je izgradnja slike započinjala tako što se najpre površina inkarnata podslikavala sivim tonom, da bi se u nastavku rada na osvetljenim mestima nanosili topli tonovi karmin crvene mešane belom. Osenčeni delovi su rađeni tako što se u dubljim senkama, u očnoj duplji ispod veđa i oko nosa nanosila sijena smeđa. Na manje osenčenim partijama, gde se postiže završna modelacija, i Danil i Popović su postavljali lazure svetle boje kako bi se pojačalo delovanje sive podloge. Događalo se nešto što je na drugi način otežavalo utvrđivanje Popovićevog autorstva. Prijateljstvo sa slikarem Urošem Kneževićem projektovalo se i na vrlo sličan način slikanja. Portret Uroša Kneževića smatran njegovim autoportretom a u stvari Knežević je bio zahvalan model svom prijatelju. Pogrešne atribucije pratile su još jednu važnu Popovićevu sliku. Portret Petra Kranjčevića dugo je smatran delom Konstantina Danila, postavši potom "klasicistički najdoslednije delo u srpskom slikarstvu". Portret je naslikan 1845—46 u grizaju, valerskim gradiranjem jednog bojenog tona, što je bilo strano Danilovoj praksi, a uočeno više puta upravo kod Jovana Popovića. To su rezultati pomnog učenja na Akademiji. Novo svedočanstvo o tome predstavlja Portret deteta sa jagnjetom, poznata i popularna Popovićeva slika, nastala, kako govori zapis na poleđini, 6. maja 1846. Doživljeni u okruženju svežine prolećnog zelenila i radosnog buđenja prirode kakvo se slavi na đurđevdanskim urancima, dečak i jagnje su otkrili i emocije samog slikara. Postoji ubeđenje da je to "jedna od najčistijih romantičarskih slika u srpskom slikarstvuprve polovine XIX veka". Doprinos ovakvim kvalifikacijama je i Popovićev portret vojvode Knićanina, vođe dobrovoljaca iz Srbije u bitkama 1848. Prikazan kao branilac Pančeva, pred vedutom grada i ratišta, Knićanin je postavljen u poznatu scenografiju glorifikacije vojskovođe (međutim, osim ikonografije ovaj portret nema druge karakteristike tipičnog srpskog romantizma već je pre deo velike porodice motiva bidermajerskog slikarstva srednjoevropskog područja).

Učinilo se ponovo na jednom portretu da se Popović udaljava od vladajuće "glatke i bezlične fakture". Primećeno je to na portretu carinika Jovičića ostvarenom za vreme novog boravka u Beogradu, a na početku najznačajnije i najzrelije Popovićeve faze između 1849—53. Tada je i bečko slikarstvo u zenitu. Moglo bi se smatrati da je prilog vrednostima Jovana Popovića upravo takva spremnost da se izražava naizgled suprotnim sredstvima slikarskog jezika epohe čiji je izraziti predstavnik. Ubrzo je naslikao platna koja otklanjaju predomišljanja i potvrđuju apsolutnu pripadnost regulama tipične bidermajerske poetike. Portret Savke Simić predstavlja devojčicu postavljenu u aranžman koji je Popović s lakoćom pretvorio u celinu sabranu od matematički sračunato povezanih pojedinosti, mirnog ritma svetlosnih efekata i blistave materijalizacije. Portret devojčice sa cvećem, takođe slikan '52—'53 pokazuje njegovo majstorstvo u potpunom dovršenju glatke i skoro porculanski hladne površine slike. Jer svetlucava glazura, prekrivajući krajnje pedantno obrađen svaki delić platna, reprezentuje osnovne i vodeće osobenosti bečkog bidermajera.

Autor teksta nepoznat
Sačuvana
Stranice: [1]   Idi gore
  Štampaj  
 
Prebaci se na: